Đồ án Mạch thu, phát hồng ngoại

* Tổng quan :

- BL9149 cũng được chếtạo bởi công nghệCMOS . Nó có thể điều

khiển tối đa 10 thiết bị.

- Đặc tính :

+ Tiêu tán công suất thấp

+ Khảnăng chống nhiễu rất cao

+ Nhận được đồng thời 5 chức năng từIC phát BL9148

+ Cung cấp bộtạo dao động RC

+ Bộlọc sốvà Bộkiểm tra mã ngăn ngừa sựtác động từ

những nguồn sáng khác nhau như đèn PL . Do đó không ảnh hưởng

đến độnhạy của mắt thu

pdf44 trang | Chia sẻ: maiphuongdc | Ngày: 30/11/2013 | Lượt xem: 1994 | Lượt tải: 14download
Tóm tắt tài liệu Đồ án Mạch thu, phát hồng ngoại, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
đổi nối tiếp sang song song và đưa tiếp qua khối giải mã ra thành số thập phân tương ứng dưới dạng một xung kích tại ngõ ra tương ứng để kích mở mạch điều khiển. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 11 - MSSV: 405T1022 Tần số sóng mang còn được dùng để so pha với tần số dao động bên phần thu giúp cho mạch thu phát hoạt động đồng bộ, đảm bảo cho mạch tách sóng và mạch chuyển đổi nối tiếp sang song song hoạt động chính xác. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 12 - MSSV: 405T1022 III. CẤU TẠO LINH KIỆN * Tổng quan IC LOGIC CMOS : a. Khái niệm : CMOS được viết tắt từ Complementary –Metal-Oxide-Silicon . Đầu tiên, CMOS được nghiên cứu để sử dụng trong kỹ thuật hàng không vũ trụ . Với các đặc tính như không bị lệ thuộc vào lưới điện, miễn nhiễu … Ngày nay CMOS được sử dụng rộng rãi trong điện tử công nghiệp, điện tử y khoa, kỹ thuật xe hơi và kỹ thuật máy tính điện tử . b. Một số đặc tính quan trọng : • Điện áp : CMOS có thể hoạt động từ 3V đến 15V . Tuy nhiên với điện áp nhỏ hơn 4.5V thời gian trễ sẽ gia tăng (vận tốc làm việc chậm lại ), tổng trở ra cũng lớn hơn và đồng thời tính chống nhiễu sẽ giảm.Tuy nhiên , với điện áp lớn 15V thì cũng có những bất lợi : + Công suất tiêu tán lúc CMOS hoạt động tăng cao . + Với những xung nhiễu từ nguồn vượt quá điện áp đánh thủng (20V) , tạo ra hiệu ứng SCR-latch_up và làm hỏng IC nếu dòng không được hạn chế từ bên ngoài . Nếu dùng đện áp lớn 15V thì cần phải có điện trở hạn dòng . • Thời gian trễ : Điện áp cao thì CMOS hoạt động càng nhanh . Thời gian trễ gia tăng với nhiệt độ và tải điện dung . • Tính miễn nhiễu : CMOS chống nhiễu rất tốt , thường là 45% điện áp cấp : 2.25V với điện áp 5V ; 4.5V với điện áp 10V . Thời gian trễ CMOS đóng vai trò như là một bộ lọc nhiễu . Xung 10ns biến mất sau một chuỗi các cổng CMOS . Vì tính chất đặc biệt này , CMOS được dung thiết kế các mạch điện của các thiết bị công nghiệp phải hoạt động động trong môi trường đầy nhiễu điện và điện từ . Với điện áp cấp +5V , CMOS vẫn làm việc bình thường với sự mất ổn định của điện áp cấp hay điện áp nhiễu đến 1V. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 13 - MSSV: 405T1022 • Giao tiếp với Họ TTL : Với điện áp 5V CMOS giao tiếp thẳng với TTL . Tổng trở vào của CMOS rất lớn , TTL có thể tải vô số cổng CMOS mà không làm mất Fan Out ở trạng thái LOW. 1. PT 9148: * Tổng quan : Đây là một bộ truyền phát tia hồng ngoại ứng dụng bởi công nghệ CMOS. BL9148 kết hợp với BL9149 tạo ra 10 chức năng, với BL9150 tạo ra 18 chức năng và 75 lệnh có thể phát xạ: trong đó 63 lệnh là liên tục, có thể có nhiều tổ hợp phím; 12 phím không liên tục, chỉ có thể sử dụng phím đơn. Với cách tổ hợp như vậy, có thể dùng cho nhiều loại thiết bị từ xa. Đặc tính : - Được sản xuất theo công nghệ CMOS - Tiêu thụ công suất thấp - Vùng điện áp hoạt động: 2.2V-5V - Sử dụng được nhiều phím - Ít thành phần ngoài Ứng dụng: - Bộ phát hồng ngoại dung trong các thiết bị điện tử như: Television, Video Cassette Recoder. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 14 - MSSV: 405T1022 * Sơ đồ và chức năng các chân của IC : Chân 1 (Vss): là chân mass được nối với cực âm của nguồn điện. Chân 2 và 3: là hai đầu để nối với thạch anh bên ngoài cho bộ tạo dao động ở bên trong IC. Chân 4 – 9 (K1 - K6): là đầu của tín hiệu bàn phím kiểu ma trận, các chân từ K1 đến K6 kết hợp với các chân 10 đến 12 (T1 – T3) để tạo thành ma trận 18 phím. Chân 13 ( CODE ): là chân mã số dùng để kết hợp với các chân T1 – T2 để tạo ra tổ hợp mã hệ thống giữa phần phát và phần thu. Chân 14 (TEST): là chân dùng để kiểm tra mã của phần phát, bình thường khi không sử dụng có thể bỏ trống. Chân 15 ( TXout): là đầu ra của tín hiệu đã được điều chế FM. Chân 16 ( Vcc): là chân cấp nguồn dương. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 15 - MSSV: 405T1022 * Sơ đồ khối: Bộ tạo dao động và bộ phân tần: Để có thể phát được đi xa, ta phần có một xung có tần số 38Khz ở nơi nhận nhưng trên thị trường khó tìm được thạch anh đúng tần số nên ta chọn tần số của thạch anh là 455Khz cho bộ tạo dao động. Sau đó tần số sẽ được đưa qua bộ phân tần để chia nó ra thành 12 lần. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 16 - MSSV: 405T1022 Mạch điện phím vào: Có tổng cộng 18 phím được nối tới các chân K1 – K6 và mạch hoạt động thời gian T1 – T3 để tạo ra bàn phím ma trận (6*3). - Phím 1 – 6: là những phím cho ra tín hiệu liên tục khi ấn giữ. - Phím 7 – 18: là những phím cho ra những tín hiệu không liên tục. Tín hiệu sẽ bị mất ngay khi nhấn vào cho dù có giữ phím. Mạch hoạt động tín hiệu thời gian - Mạch phát sinh tín hiệu: - Lệnh truyền: gồm một từ lệnh được tạo bởi 3 bit mã người dùng, 1 bit mã liên tục, 2 bit mã không liên tục và 6 bit mã ngõ vào. Vậy, nó có 12 bit mã. Trong đó, 3 bit mã người dùng được tạo như sau: o Dữ liệu của 3 bit mã T1, T2, T3 sẽ là “1” nếu 1 diode được nối giữa chân CODE và chân Tn (n = 1-3); và là “0” khi không nối diode. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 17 - MSSV: 405T1022 o Vì IC thu BL9149, chỉ có 2 bit mã (CODE 2, CODE 3), nên chân T1 của BL9148 sẽ luôn ở mức “1”. o C1,C2,C3 : mã người dùng o H : mã tín hiệu liên tục o S1,S2 : mã tín hiệu không liên tục o D1- D6 : mã ngõ vào Dạng sóng truyền : - Thời gian của bit “a” phụ thuộc vào tần số dao động và được tính bởi công thức: BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 18 - MSSV: 405T1022 o Tín hiệu không liên tục : - Khi nhấn bất kỳ 1 phím không liên tục, tín hiệu không liên tục chỉ truyền 2 từ lệnh đến ngõ ra. o Tín hiệu liên tục : - Khi nhấn bất kỳ một phím liên tục , tín hiệu liên tục sẽ lặp lại chu kỳ sau khi truyền 2 từ lệnh và thời gian dừng cho đến khi phím không được nhấn nữa. * Tham số cực hạn : BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 19 - MSSV: 405T1022 * Tham số chủ yếu : BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 20 - MSSV: 405T1022 2. PT 9149: * Tổng quan : - BL9149 cũng được chế tạo bởi công nghệ CMOS . Nó có thể điều khiển tối đa 10 thiết bị. - Đặc tính : + Tiêu tán công suất thấp + Khả năng chống nhiễu rất cao + Nhận được đồng thời 5 chức năng từ IC phát BL9148 + Cung cấp bộ tạo dao động RC + Bộ lọc số và Bộ kiểm tra mã ngăn ngừa sự tác động từ những nguồn sáng khác nhau như đèn PL . Do đó không ảnh hưởng đến độ nhạy của mắt thu. * Sơ đồ và chức năng của các chân của IC : - Chân 1 (Vss): là chân mass được nối với cực âm của nguồn điện. - Chân 2 (RXin : là đầu vào tín hiệu thu. - Các chân 3 – 7 (HP1 - HP5) : là đầu ra tín hiệu liên tục. Chỉ cần thu được tín hiệu tương ứng với đầu ra nào thì đầu ra đó sẽ luôn duy trì ở mức logic “1”. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 21 - MSSV: 405T1022 - Các chân 8 – 12 (SP5 – SP1): là đầu ra tín hiệu không liên tục. Chỉ cần thu được tín hiệu tương ứng với đầu ra nào thì đầu ra đó sẽ duy trì ở mức logic “1” trong khoảng thời gian là 107ms. - Chân 14 và 13 (CODE 2 và CODE 3): để tạo ra các tổ hợp mã hệ thống giữa phần phát và phần thu. Mã số của hai chân này phải giống tổ hợp mã hệ thống của phần phát thì mới thu được tín hiệu. - Chân 15 (OSC): dùng để nối với tụ điện và điện trở bên ngoài tạo ra dao động cho mạch. - Chân 16 (Vcc): là chân được nối với cực dương của nguồn cung cấp * Sơ đồ khối: BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 22 - MSSV: 405T1022 - Giải thích sơ đồ khối : Sau khi IC phát BL9148 phát tín hiệu (2 chu kỳ) đi, tín hiệu sẽ được mắt thu tiếp nhận rồi đưa nó đến chân RXin. Chân RXin có nhiệm vụ sẽ chỉnh lại dạng sóng của tín hiệu cho chuẩn. Sau đó, tín hiệu được đưa tới bộ lọc số. Bộ lọc số có nhiệm vụ lọc lấy các dữ liệu rồi đưa đến thanh ghi. Dữ liệu đầu tiên được lưu vào thanh ghi 12 bit. Tiếp đến, dữ liệu thứ hai sẽ được nạp vào thanh ghi. Dữ liệu đầu tiên sẽ được đưa qua bộ đệm ngõ ra nếu mã của nó khớp với mã của phần phát. Trường hợp , mã của dữ liệu không khớp với mã của phần phát thì quá trình sẽ được lặp lại. Khi các dữ liệu nhận đã được thong qua, ngõ ra sẽ chuyển từ mức thấp lên mức cao. * Tổ hợp mã hệ thống giữa IC phát BL9148 và IC thu BL9149: - Vì BL9149 không có chân C1 nên chân C1 của BL9148 mặc nhiên ở mức logic “1”. Qua bảng mã hệ thống, ta thấy rằng tổ hợp mã của các chân C2 và C3 của hai IC phải giống nhau, đó là mã hệ thống. Trong các tổ hợp mã, không có tổ hợp C2=C3=0. - Các chân C2 và C3 sẽ ở mức logic “1” nếu một tụ giữa chân Cn(n=2,3) và mass. Ngược lại, các chân C2 và C3 sẽ ở mức logic “0” nếu nối xuống mass. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 23 - MSSV: 405T1022 * Bảng đối ứng quan hệ phím / mã giữa IC thu BL9149 và IC phát BL9149: * Tham số chủ yếu: BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 24 - MSSV: 405T1022 3. D-FF 4013B: BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 25 - MSSV: 405T1022 4. PIC 1018SCL (IC thu tín hiệu hồng ngoại): PIC – 1018SCL là IC thu tín hiệu hồng ngoại với những ưu điểm sau: - Là IC có Kích thước nhỏ - Phạm vi thu nhận tín hiệu xa (+,- 45 độ) - Khả năng chống nhiễu tốt. • Sơ đồ khối – Sơ đồ chân PIC – 1018SCL: Sô ñoà khối: Sô ñoà chaân: Giải thích sơ đồ khối: Tín hiệu hồng ngoại từ nguồn phát qua bộ truyền đến mạch thu được led hồng ngoại nhận rồi đưa qua ba tầng khuếch đại. Sau đó tín hiệu này được qua mạch lọc băng thông (Band Pass Filter) để chọn dãy 1 2 3 BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 26 - MSSV: 405T1022 băng thông thích hợp. Ờ ngoõ ra naøy tín hieäu ñöôïc qua maïch töï ñoäng ñieàu khieån ñoä khueách ñaïi (AGC) ñeå taêng ñoä khueách ñaïi neáu caàn thieát. Xung naøy ñöôïc ñöa qua maïch so saùnh vaø phaân tích tröôùc khi ñöa vaøo maïch Schmitt Trigger. Mạch Schmitt Trigger là mạch so sánh có phản hồi như hình sau: Lúc này do Vin so sánh với tín hiệu ngõ vào V+ là điện thế trên mạch phân áp R4 – R2, nên theo sự biến thiên giữa hai mức điện áp của Vout, mạch Schimitt Trigger cũa có hai ngưỡng so sánh là VH và VL Qua hình ta nhận thấy, mạch Schmitt Trigger laømạch so saùnh Vin theo hai ngưỡng VH vaø VL. Khi điện aùp Vin vượt qua VH thì giaù trị Vout laø 0V vaø khi Vin thấp hơn VL thì Vuot sẽ ở +Vcc (nghĩa laø coù sự đảo pha). Nhieäm vuï chuû yeáu cuûa maïch Schmitt Trigger laø ñoåi tín hieäu lieân tuïc thaønh tín hieäu vuoâng vôùi khaû naêng choáng nhieãu cao. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 27 - MSSV: 405T1022 Tín hieäu ngoõ ra ôû maïch Schmitt Trigger qua maïch ñaûo seõ cho tín hieäu ôû ngoõ ra cuûa PIC 1018SCL laø tín hieäu ñaûo. 2 Vout GND Vcc Q R 22K 1 3 Neáu coù hieän töôïng nhieãu boá trí theâm Ñieän trôû khoaûng 100 Omh vaø tuï khoaûng 100uF nhö hình veõ: 2 Vcc +5V GND 47 - 100 Omh OUTPUT 1 47 - 100 uF R1 22K R2 3 * Moät soá thoâng soá kyõ thuaät: - Nguoàn cung caáp: 2.5V – 5.5V, thöôøng choïn 5V. - Doøng tieâu thuï cöïc ñaïi khi ngoõ vaøo baèng 0: Icc = 1.5 mA. - Taàn soá dao ñoäng F0 = 37.9 KHZ. - Tín hieäu ngoõ ra laø tín hieäu ñaûo. - Möùc cao ngoõ ra VOH = Vcc – 0.5V - Möùc thaáp ngoõ ra VOL = 0.2V - Ñoä roäng xung vuoâng 600us - Hoaït ñoäng ñöôïc ôû nhieät ñoä töø: -10 ñeán +60 oC. Schmitt Trigger Vin Vout BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 28 - MSSV: 405T1022 5. Led phat quang – Led hồng ngoại: Ở quang trở, quang diod và quang transistor, năng lượng của ánh sáng chiếu vào chất bán dẫn và cấp năng lượng cho các điện tử vượt dãi cấm. Ngược lại khi một điện tử từ dãi dẫn điện rớt xuống dãi hoá trị thí sẽ phát ra một năng lượng E=h.f Dải dẫn điện Dải hóa trị Dải cấm hf. Khi phân cực thuận một nối P-N, điện tử tự do từ vùng N xuyên qua vùng P và tái hợp với lỗ trống (về phương diện năng lượng ta nói các điện tử trong dãi dẫn điện – có năng lượng cao – rơi xuống dãi hoá trị - có năng lượng thấp – và kết hợp với lỗ trống), khi tái hợp thì sinh ra năng lượng. Đối với diod Ge, Si thì năng lượng phát ra dưới dạng nhiệt. Nhưng đối với diod cấu tạo bằng GaAs (Gallium Arsenide) năng lượng phát ra là ánh sáng hồng ngoại (không thấy được) dùng trong các mạch báo động, điều khiển từ xa…). Với GaAsP (Gallium Arsenide phosphor) năng lượng phát ra là ánh sáng vàng hay đỏ. Với GaP (Gallium phosphor), năng lượng ánh sáng phát ra màu vàng hoặc xanh lá cây. Các Led phát ra ánh sáng thấy được dùng để làm đèn báo, trang trí… Phần ngoài của LED có một thấu kính để tập trung ánh sáng phát ra ngoài. Hinh dang và phân cực Cấu tạo Để có ánh sáng liên tục, người ta phân cực thuận LED. Tuỳ theo mức năng lượng giải phóng cao hay thấp mà bước sóng ánh sáng phát ra khác nhau sẽ quyết định màu sắc của LED. Thông thường, LED có điện thế phân cực thuận cao hơn điốt thông thường, trong khoảng 1,5 – 2,8V tuỳ theo màu sắc phát ra, màu đỏ: 1,4 – 1,8V, vàng: 2 – 2,5V, còn màu xanh lá cây: 2 – 2,8V, và dòng điện qua LED tối đa khoảng vài mA. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 29 - MSSV: 405T1022 6. Transistor: • Cấu tạo của Transistor. Transistor gồm ba lớp bán dẫn ghép với nhau hình thành hai mối tiếp giáp P-N, nếu ghép theo thứ tự PNP ta được Transistor thuận, nếu ghép theo thứ tự NPN ta được Transistor ngược. về phương diện cấu tạo Transistor tương đương với hai Diode đấu ngược chiều nhau. Ba lớp bán dẫn được nối ra thành ba cực , lớp giữa gọi là cực gốc ký hiệu là B (Base), lớp bán dẫn B rất mỏng và có nồng độ tạp chất thấp. Hai lớp bán dẫn bên ngoài được nối ra thành cực phát (Emitter) viết tắt là E, và cực thu hay cực góp (Collector) viết tắt là C, vùng bán dẫn E và C có cùng loại bán dẫn (loại N hay P) nhưng có kích thước và nồng độ tạp chất khác nhau nên không hoán vị cho nhau được. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 30 - MSSV: 405T1022 • Nguyên tắc hoạt động của Transistor. * Xét hoạt động của Transistor NPN . Mạch khảo sát về nguyên tắc hoạt động của transistor NPN Ta cấp một nguồn một chiều UCE vào hai cực C và E trong đó (+) nguồn vào cực C và (-) nguồn vào cực E. Cấp nguồn một chiều UBE đi qua công tắc và trở hạn dòng vào hai cực B và E, trong đó cực (+) vào chân B, cực (-) vào chân E. Khi công tắc mở , ta thấy rằng, mặc dù hai cực C và E đã được cấp điện nhưng vẫn không có dòng điện chạy qua mối C E (lúc này dòng IC = 0). Khi công tắc đóng, mối P-N được phân cực thuận do đó có một dòng điện chạy từ (+) nguồn UBE qua công tắc => qua R hạn dòng => qua mối BE về cực (-) tạo thành dòng IB. Ngay khi dòng IB xuất hiện => lập tức cũng có dòng IC chạy qua mối CE làm bóng đèn phát sáng, và dòng IC mạnh gấp nhiều lần dòng IB. Như vậy rõ ràng dòng IC hoàn toàn phụ thuộc vào dòng IB và phụ thuộc theo một công thức . BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 31 - MSSV: 405T1022 IC = β.IB Trong đó IC là dòng chạy qua mối CE IB là dòng chạy qua mối BE β là hệ số khuyếch đại của Transistor Giải thích: Khi có điện áp UCE nhưng các điện tử và lỗ trống không thể vượt qua mối tiếp giáp P-N để tạo thành dòng điện, khi xuất hiện dòng IBE do lớp bán dẫn P tại cực B rất mỏng và nồng độ pha tạp thấp, vì vậy số điện tử tự do từ lớp bán dẫn N (cực E) vượt qua tiếp giáp sang lớp bán dẫn P (cực B) lớn hơn số lượng lỗ trống rất nhiều, một phần nhỏ trong số các điện tử đó thế vào lỗ trống tạo thành dòng IB còn phần lớn số điện tử bị hút về phía cực C dưới tác dụng của điện áp UCE => tạo thành dòng ICE chạy qua Transistor. * Xét hoạt động của Transistor PNP. Sự hoạt động của Transistor PNP hoàn toàn tương tự Transistor NPN nhưng cực tính của các nguồn điện UCE và UBE ngược lại. Dòng IC đi từ E sang C còn dòng IB đi từ E sang B. • Ký hiệu & hình dạng của Transistor. Ký hiệu của Transistor BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 32 - MSSV: 405T1022 * Ký hiệu ( trên thân Transistor ) Hiện nay trên thị trường có nhiều loại Transistor của nhiều nước sản xuất nhưng thông dụng nhất là các transistor của Nhật bản, Mỹ và Trung quốc. Transistor Nhật bản: thường ký hiệu là Axxx, Bxxx, Cxxx, Dxxx. Ví dụ A564, B733, C828, D1555 trong đó các Transistor ký hiệu là A và B là Transistor thuận PNP còn ký hiệu là C và D là Transistor ngược NPN. các Transistor A và C thường có công xuất nhỏ và tần số làm việc cao còn các Transistor B và D thường có công xuất lớn và tần số làm việc thấp hơn. Transistor do Mỹ sản xuất: thường ký hiệu là 2Nxxx, ví dụ 2N3055, 2N4073 .v.v. Transistor do Trung quốc sản xuất: Bắt đầu bằng số 3, tiếp theo là hai chũ cái. Chữ cái thức nhất cho biết loại bóng: Chữ A và B là bóng thuận, chữ C và D là bòng ngược, chữ thứ hai cho biết đặc điểm: X và P là bòng âm tần, A và G là bóng cao tần. Các chữ số ở sau chỉ thứ tự sản phẩm. Thí dụ: 3CP25 , 3AP20 .v.v. * Cách xác định chân E, B, C của Transistor. Với các loại Transistor công xuất nhỏ thì thứ tự chân C và B tuỳ theo bóng của nước nào sả xuất , nhựng chân E luôn ở bên trái nếu ta để Transistor như hình dưới Nếu là Transistor do Nhật sản xuất : thí dụ Transistor C828, A564 thì chân C ở giữa , chân B ở bên phải. Nếu là Transistor Trung quốc sản xuất thì chân B ở giữa , chân C ở bên phải. Tuy nhiên một số Transistor được sản xuất nhái thì không theo thứ tự này => để biết chính xác ta dùng phương pháp đo bằng đồng hồ vạn năng. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 33 - MSSV: 405T1022 Transistor công xuất nhỏ. Với loại Transistor công xuất lớn thì hầu hết đều có chung thứ tự chân là : Bên trái là cực B, ở giữa là cực C và bên phải là cực E. Transistor công xuất lớn thường có thứ tự chân như trên * Đo xác định chân B và C Với Transistor công xuất nhỏ thì thông thường chân E ở bên trái như vậy ta chỉ xác định chân B và suy ra chân C là chân còn lại. Để đồng hồ thang x1Ω , đặt cố định một que đo vào từng chân , que kia chuyển sang hai chân còn lại, nếu kim lên = nhau thì chân có que đặt cố định là chân B, nếu que đồng hồ cố định là que đen thì là Transistor ngược, là que đỏ thì là Transistor thuận.. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 34 - MSSV: 405T1022 CHƯƠNG II: TÍNH TOÁN VÀ THIẾT KẾ II. SƠ ĐỒ KHỐI CỦA MẠCH: 1. Sơ đồ khối: Khối máy phát: Khối máy thu: Khối Bàn Phím Khối Điều Khiển Khối Phát Tín Hiệu Khối Dao Động Khối Nguồn Khối Nhận T/H Khối Giải Mã Khối Đệm Khối Dao Động Khối Nguồn Khối Chấp Hành BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 35 - MSSV: 405T1022 2. Giải thích các khối trong sơ đồ: - Khối bàn phím: có nhiệm vụ tạo ra lệnh cho khối điều khiển phát tín hiệu tương ứng với một thiết bị cần điều khiển thông qua khối phát tín hiệu. - Khối điều khiển: sẽ xử lý những thông tin từ khối bàn phím gởi đến để đưa ra lệnh điều khiển thích hợp cho khối phát, phát chuoãi tín hiệu theo dạng xung nhị phân. - Khối tạo dao động: có nhiệm vụ tạo ra tần số xung nhịp cho các khối điều khiển làm việc. - Khối phát: có nhiệm vụ nhận chuoãi tín hiệu từ khối điều khiển dưới dạng điện áp, sau đó chuyển chuoãi tín hiệu điện này thành ánh saùng hồng ngoại và phát đi qua môi trường không gian đến khối thư (trên máy thu). - Khối nhận: có nhiệm vụ nhận tín hiệu (chuỗi ánh sáng hoàng ngoại) từ khối phát gởi đến, chuyển chuỗi tín hiệu này thành tín hiệu điên trở lại như ban đầu, rồi khuếch đại lên sau đó gởi đến khối giải mã. - Khối giải mã: sau khi đã nhận được chuỗi tín hiệu điện từ khối nhận gởi đến, khối này sẽ giải mã ra bằng cách so sánh với những chuỗi tín hiệu đã được quy định sẵn trong khối, và đưa ra lệnh để điều khiển khối chấp hành (thông qua bộ đệm). - Bộ đệm: có nhiệm vụ là giữ mức điện ổn định cho khối chấp hành thực thi lệnh, khi có phím nào được nhấn thì tín hiệu ở ngõ ra chi được duy trì trong một không thời gian nhất định (170 ms đối với phím đơn), cho nên muốn tín hiệu được duy trì khi không còn tác động từ bàn phím thì cần phải có khối đệm. - Khối chấp hành: chỉ có nhiệm vụ là nhận lệnh từ khối giải mã rồi thi hành lệnh đó (đóng hoặc ngắt một thiết bị nào đó). - Khối nguồn: cung cấp điện năng cho các khối trong mạch làm việc. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 36 - MSSV: 405T1022 III. SƠ ĐỒ NGUYÊN LÝ: 1. Mạch phát: BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 37 - MSSV: 405T1022 2. Mạch thu: BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 38 - MSSV: 405T1022 3. Giải thích: * Mạch phát: Khi một phím trên bàn phím được nhấn (VD phím số 1), thì chân 10 (T1) và chaân 4 (K1) thông mạch với nhau (các chân T1, K1 trên IC 9148), lúc này ngõ ra cảu IC 9148 trên chân 15 (TXout) sẽ phát liên tục 1 chuỗi xung điện đi vào R1 vào cực B của cặp transistor Q1 (A1015), Q2 (C1815) ghép theo kiểu Dalintor (tăng dòng cho Led phat hồng ngoại) nhằm điều khiển cho 1 con led phát hồng ngoại D1 phát chuỗi xung điện này thành chuỗi ánh sáng hồng ngoại (tương ứng với chuỗi tín hiện điện trên) thông qua không gian đến IC thu hồng ngoại trên mạch thu. Để IC 9148 của mạch phát laøm việc được cần phải có bộ tạo dao động gồm thạch anh 455Khz và 2 tụ 150pF C1 và C2. * Mạch thu : Từ IC thu hồng ngoại PIC 1018 khi nhân được chuỗi ánh sáng hồng ngoại từ mạch phát đến thì IC PIC 1018 sẽ chuyển thành chuỗi tín hiệu điện đưa ra chân 2 (Do chuỗi tín hiệu điện từ chân 2 của IC PIC 1018 là ngược với chuỗi tín hiệu điện tại ngõ ra của IC 9148 trên mạch phát: Chân 15 IC 9148 lên mức logic 1 thì ngõ ra trên chân số 2 IC PIC 1018 lại là mức logic 0). Để có thể khôi phục lại đúng với chuỗi tín hiệu như ban đñaàu thì từ chân 2 IC PIC 1018 cần phải có mạch đảo chuỗi tín hiệu lại, thông qua transistor Q3 C1815 được lấy ra từ cựa C. Tại đây chuỗi tín hiệu đã được khôi phục và khuếch đại lên đúng với chuỗi tín nhiệu ban đầu, sau đó được đưa vào chân số 2 (RXin) của IC 9149 để điều khiển mạch chấp hành. Từ IC 9149 trên mạch thu khi nhân được tín nhiệu tương ứng với phím số 1 trên mạch phát, IC 9149 sẽ điều khiển chân số 3 (HP1) lên mức logic 1 đưa vào chân CK của IC 4013B tạo 1 cạch lên cho D_FF và chân Q trên D_FF cũng sẽ lên mức logic 1 (và được giữ nguyên mức logic 1 này cho đến khi nhân được 1 cạnh lên khác từ chân CK). Từ chaân Q của D_FF sẽ điều khiển cực B của transistor Q4 dẫn làm Led D2 phát sáng, báo hiệu là đã nhận được lệch điều khiển từ mạch phát. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 39 - MSSV: 405T1022 IV. NHIỆM VỤ CÁC LINH KIỆN TRONG MẠCH: 1. IC thu phát PT 9148: IC PT 9148 là một mạch tích hợp có nhiệm vụ là phát ra một chuỗi xung vuông từ chân UOT khi có các tổ hợp phím được nhấn từ chân 4 – 12 thông qua Led phát hồng ngoại. Vôùi moãi một phím nhấn sẽ là một mã (một chuỗi xung vuông) khác nhau. Sẽ được phát đi liên tục hoặc không liên tục tuỳ vào phím được nhấn có phải là phím liên tục hay không, nếu không phải là phím liên tục thì chỉ được phát đi một lần. 2. PT 9149: IC PT 9149 là một mạch tích hợp có nhiệm vụ là nhận tín hiệu (các chuỗi xung vuông gởi tới từ IC phát) từ chân IN, sau đó sẽ so sánh và giải maõ để biết được thông điệp gới đến là gì rồi điều khiển các chân ngõ ra từ chân 3 – 12 trên IC. 3. 4013B: Tín hiệu từ các chân out của IC PT 9149 khi có xung vào từ IC thu hồng ngoài göûi vào thì sẽ lên mức 1 và sẽ tắt xuống mức logic 0 khi không còn xung từ đầu vào nữa (nếu đó là phím liên tục được nhấn từ mạch phát, còn đối với phím không liên tục thì chæ lên mức một trong khoảng thời gian là 170ms sau đó về mức 0). Để có thể duy trì được mức cao cho đến khi xung vào lần thứ hai thì ta cần phải có mạch để chốt tín hiệu này lại. Như nhiệm vụ của IC 4013B là một mạch D-FF nhằm chốt dữ liệu. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 40 - MSSV: 405T1022 V. TÍNH TOÁN MẠCH: 1. Bộ tạo dao động tần số song mang: Chọn tần số dao động: tần số sóng mang mã truyền là tần số thu được do vi mạch mã hóa sau khi tiến hành chia 12 lần đối với tần số dao động của bộ cộng hưởng bằng thạch anh được đấu ở bên ngoài. Cho nên mức độ ổn định của tần số này phụ thuộc vào chất lượng và quy cách của thạch anh. Tần số dao động của mạch phát thường là 400-500Khz. Đối với mạch phát trên thì em chọn tần số của thạch anh là 455Khz. Tần số của sóng mang được tính bởi công thức: Từ đó suy ra: fc = 455khz/12 ≅ 38khz Do cấu tạo bên trong IC BL9148 có 1 cổng đảo dùng để phối hợp với các linh kiện ngoài bằng thạch anh hoặc bằng mạch LC để tạo thành mạch dao động. Vì mạch LC khá cồng kềnh và độ ổn định không cao so vói thạch anh nên em đã quyết định chọn bộ dao động thạch anh. BÁO CÁO ĐỒ ÁN MÔN HỌC GVHD: LÊ QUỐC BẢO ĐỖ NHẬT ÁNH - 41 - MSSV: 405T1022 2. Mạch

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • pdfbao_cao_hoan_chinh_thu phat hong ngoai.pdf