MỤC LỤC
Phần I : Mở đầu
I. Lý do chọn đề tài
II. mục đích nghiên cứu
III. Nhiệm vụ nghiên cứu
VI. Phương pháp nghiên cứu
V. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
Phần II. Nội dung nghiên cứu
Chương I. Cơ sở lý luận
A. Ngôn ngữ và sự hình thành ngôn ngữ ở trẻ
I. Đặc điểm chung của ngôn ngữ
1. Cơ sở về ngôn ngữ giao tiếp
2. Bản chất của ngôn ngữ giao tiếp
2.1 Ngôn ngữ là một hiện tượng của xã hội
2.2 Ngôn ngữ là một hiện tượng xã hội đặc biệt
2.3 Chức năng của ngôn ngữ.
3.1 Ngôn ngữ là phương tiện của giao tiếp
3.2 Ngôn ngữ là phương tiện để tư duy
II. Sự hình thành và phát triển ngôn ngữ ở trẻ.
III. Vai trò cuả ngôn ngữ đối với sự phát triển của ngôn ngữ.
B. Một số vấn đề về lý thuyết câu Tiếng Việt
I. Khái quát về câu
1. Định nghĩa
2. Phân loại câu
II. Phân loại câu theo cấu trúc
1. Câu đơn
2. Câu ghép
3. Câu ghép đẳng lập
4. Câu ghép chính phụ
III. Câu phân loại mục đích nói:
1. Câu tường thuật
2. Câu cầu khiến
3. Câu cảm thán
Chương II. Mô tả quá trình nghiên cứu
I. Thực trạng trường mẫu giáo và ngôn ngữ của trẻ
II. Mô tả quá trình nghiên cứu
Chương III. Phân tích kết quả nghiên cứu
I. Số lượng câu, phân loại câu và tỷ lệ đúng sai
II. Khả năng sử dụng các loại caau theo cấu trúc.
III. Khả năng sử dụng các loại caau theo mục đích nói
Phần III. Kết luận và những kiến nghị sư phạm.
26 trang |
Chia sẻ: maiphuongdc | Lượt xem: 1657 | Lượt tải: 0
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Đề tài Mô tả các kiểu câu trong lời nói của trẻ 4 - 5 tuổi, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
÷ cña trÎ mÉu gi¸o 4 - 5 tuæi th«ng qua viÖc quan s¸t tù nhiªn khi trÎ tù nãi, khi trÎ giao tiÕp víi nhau hoÆc trong nh÷ng tiÕt häc, nh÷ng t×nh huèng s ph¹m gi÷a c« vµ trÎ. TÊt c¶ nh÷ng quan s¸t ®îc ®Òu lu l¹i trong hå s¬ riªng cña tõng trÎ.
3. KÕt qu¶ nghiªn cøu b»ng to¸n häc.
V. Kh¸ch thÓ vµ ®èi tîng nghiªn cøu:
1. Kh¸ch thÓ nghiªn cøu.
10 ch¸u líp mÉu gi¸o 4 - 5 tuæi trêng mÇm non B¶o HiÖu - Yªn Thuû - Hoµ B×nh. B»ng viÖc m« t¶ lêi nãi cña c¸c ch¸u trong mäi ho¹t ®éng trong ngµy cña trÎ th«ng qua viÖc ghi chÐp.
2. §èi tîng nghiªn cøu:
Lêi nãi cña trÎ 4 - 5 tuæi sö dông trong giao tiÕp hµng ngµy t¹i trêng mÇm non.
PhÇn thø hai: Néi dung nghiªn cøu
Ch¬ng I: Nh÷ng c¬ së lý luËn vÒ sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ mÉu gi¸o
I. Sù h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ
§Ó cã vèn kiÕn thøc vµ ng«n ng÷ phong phó, dåi dµo th× ®øa trÎ cÇn ph¶i qua mét qu¸ tr×nh l©u dµi tiÕp xóc, giao tiÕp víi m«i trêng xung quanh, m«i trêng x· héi.
Giai ®o¹n ®Çu tiªn trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn ng«n ng÷ cho trÎ lµ tõ 0 -1 tuæi. §©y lµ giai ®o¹n tiÒn ng«n ng÷ nãi xuÊt hiÖn ©m thanh khãc oa…oa…hoÆc mét sè ©m ®¬n nh a, ¬…
§Õn giai ®o¹n sau lµ ng«n ng÷ nãi (1 - 4 tuæi) khëi ®Çu lµ xuÊt hiÖn tõ Ba, bµ sau ®ã lµ mÑ, cha vµ nh÷ng c©u ®¬n rót gän nh ¨n c¬m, ®i ch¬i… ®Õn 4 tuæi trÎ nãi ®îc c¸c c©u c¬ b¶n víi kho¶ng 1500 ®Õn 2000 tõ c¸c lo¹i kh¸c nhau. Tuy nhiªn, c¸c c©u cha ®îc s¾p xÕp theo logich.
Giai ®o¹n cuèi 4- 6 tuæi lµ giai ®o¹n hoµn thiÖn ng«n ng÷, vèn tõ trÎ ph¸t triÓn toµn diÖn, phong phó vµ nhanh chãng, vît ra khái ph¹m vi cuéc sèng hµng ngµy. TrÎ lµm chñ ®îc lêi m×nh nãi, ®· kÓ ®îc c¸c c©u chuyÖn cã néi dung ®¬n gi¶n, sè lîng tõ cña trÎ t¨ng theo thêi gian cïng th¸ng tuæi cña trÎ, vèn tõ cña trÎ ®îc më réng, viÖc ph¸t ©m dÇn dÇn chÝnh x¸c nh Bµ ¬i, mÑ ¬i… VÒ sau ng«n ng÷ cña trÎ b¾t ®Çu m¹ch l¹c trong giao tiÕp ng«n ng÷. TrÎ b¾t ®Çu n¾m ®îc vµ sö dông c¸c h×nh thøc ng÷ ph¸p.
ViÖc lÜnh héi c¸c h×nh thøc ng÷ ph¸p cña tiÕng mÑ ®Î ph¸t triÓn sù nh¹y c¶m cña ng«n ng÷ ë ®øa trÎ. Thêng trong khi ch¬i trÎ tù chän c¸c tõ cã ý nghÜa s¾c th¸i nhÊt ®Þnh, viÖc n¾m ng«n ng÷ cã ý nghÜa to lín ®èi víi c¸c mÆt ph¸t triÓn t©m lý kh¸c nhau cña ®øa trÎ ®Ó ngêi lín ®iÒu chØnh ho¹t ®éng cña nã. Nh÷ng qu¸ tr×nh t©m lý nh tri gi¸c, t duy, tëng t¬ngk cña trÎ ®îc c¶i t¹o díi ¶nh hëng cña ng«n ng÷. Tuy nhiªn, qu¸ tr×nh n¾m v÷ng ng«n ng÷ l¹i phô thuéc vµo sù ph¸t triÓn ho¹t ®éng cña trÎ trong qu¸ tr×nh tri gi¸c, t duy.
Sù h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn ng«n ng÷ trong trêng mÇm non nh vËy,
Song qua mçi thêi kú theo sù ph¸t triÓn chung cña x· héi th× ng«n ng÷ l¹i cã sù thay ®æi. ChÝnh v× vËy mµ cã nhiÒu nhµ khoa häc, nhiÒu t¸c gi¶ nghiªn cøu vÒ vÊn ®Ò nµy vµ mçi t¸c gi¶ cã sù nghiªn cøu riªng cña m×nh.
Nãi tãm l¹i sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ lµ rÊt cÇn thiÕt. Song muèn t¸c ®éng s ph¹m cã hiÖu qu¶ th× ®iÒu quan träng cña nhµ nghiªn cøu lµ dùa trªn nh÷ng luËn ®iÓm, c¸ch ®¸nh gi¸ cña c¸c nhµ khoa häc vÒ ®Æc ®iÓm ph¸t triÓn ng«n ng÷ trÎ.
ViÖc n¾m ®îc sù h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ ta thÊy ®îc trÎ 4 - 5 tuæi ng«n ng÷ ®· hoµn thiÖn ®Æc biÖt lµ ng÷ ph¸p. Cïng víi sù ph¸t triÓn x· héi ng«n ng÷ cña trÎ còng ph¸t triÓn phong phó h¬n. Th«ng qua c¸c t liÖu cña c¸c nhµ nghiªn cøu tríc ®©y th× ®èi víi trÎ 4 - 5 tuæi xÐt vÒ lo¹i h×nh cña côm tõ, c©u ®¬n hai thµnh phÇn, c©u phøc hîp th× sè lîng kh«ng t¨ng nhng vÒ cÊu tróc cña tõng lo¹i c©u th× cã sù ph¸t triÓn c¸c thµnh phÇn cña c©u cã cÊu tróc tÇng bËc, biÕt tãm t¾t c©u chuyÖn theo ®óng tr×nh tù, thËm chÝ c¸c ch¸u cßn kÓ ®îc mét c¸ch hoµn chØnh. §ång thêi, c¸c c©u chÝnh phô cña trÎ 4 - 5 tuæi còng ®Çy ®ñ h¬n. C©u nãi cña trÎ còng m¹ch l¹c h¬n.
Ng÷ ph¸p ®· ®îc hoµn thiÖn, trÎ hoµn toµn lµm chñ ®îc lêi nãi cña m×nh vÒ có ph¸p, ng÷ ph¸p, ng÷ ®iÖu. C¸c c©u chuyÖn kÓ tuy cßn s¬ lîc vÒ néi dung vµ c¸c chi tiÕt nhng ®· béc lé ®îc cèt truyÖn theo logich thêi gian, kh«ng gian nhÊt ®Þnh.
Cã thÓ nãi: trÎ em tríc tuæi ®i häc ®· cã kh¶ n¨ng nãi víi t c¸ch lµ ph¬ng tiÖn giao tiÕp t duy. Víi trÎ mÉu gi¸o 4 - 5 tuæi ta thÊy trÎ cµng tÝch cùc giao tiÕp th× ng«n ng÷ cµng ph¸t triÓn, c©u ®îc më réng thµnh nhiÒu lo¹i kh¸c nhau, ®a d¹ng h¬n, phong phó h¬n, trÎ sö dông ®îc c¸c c©u ngµy cµng phï hîp víi ng÷ c¶nh, hoµn c¶nh giao tiÕp. §ång thêi, trÎ biÕt biÓu lé th¸i ®é, s¾c th¸i cña c©u nãi trong khi giao tiÕp.
Nãi chung vÒ ng÷ ph¸p trÎ 4 - 5 tuæi ®· biÕt sö dông phï hîp h¬n, râ rµng m¹ch l¹c lµ ®iÒu kiÖn chuÈn bÞ cho trÎ vµo häc trêng phæ th«ng sau nµy.
II. Vai trß cña ng«n ng÷ ®èi víi sù ph¸t triÓn cña trÎ 4 - 5 tuæi.
Ng«n ng÷ cã vai trß rÊt lín trong sù ph¸t triÓn toµn diÖn cña trÎ, ng«n ng÷ lµ ph¬ng tiÖn giao tiÕp quan träng nhÊt, ®Ó cã ng«n ng÷ hoµn chØnh th× trÎ ph¶i cã vèn tõ phong phó v× tõ lµ yÕu tè v« cïng quan träng, nã lµ nguyªn vËt liÖu ®Ó x©y dùng ng«n ng÷, hiÓu ®îc tõ lµ thao t¸c ®Çu tiªn, c¬ b¶n ®Ó gióp trÎ lÜnh héi ®îc ng«n ng÷ cña ®èi tîng vµ biÕn nã thµnh ng«n ng÷ cña c¸ nh©n. NÕu trÎ kh«ng hiÓu ®îc ý nghÜa cña tõ th× trÎ kh«ng thÓ ph¸t triÓn ®îc ng«n ng÷ vµ chøc n¨ng t©m lý kh¸c nh tri gi¸c, t duy, tëng tîng… NÕu chØ biÕt sö dông tõ th× cha ®øng xö, bëi nÕu giao tiÕp víi nhau b»ng c¸c tõ rêi r¹c th× ngêi nghe kh«ng hiÓu ®îc ngêi nãi ®Þnh nãi g× vµ ®ång th¬× víi kh¶ n¨ng hiÓu tõ vµ sö dông tõ th× viÖc liªn kÕt gi÷a c¸c tõ thµnh mét c©u cã vai trß cùc kú quan träng, gióp cho qu¸ tr×nh giao tiÕp trë nªn thuËn lîi, thÓ hiÖn kh¶ n¨ng t duy cña trÎ. H¬n n÷a trÎ 4 - 5 tuæi ®· vµ ®ang thùc hiÖn ho¹t ®éng chñ ®¹o cña m×nh lµ ho¹t ®éng vui ch¬i. Trong vui ch¬i trÎ giao tiÕp víi nhau vµ tõ ®©y ng«n ng÷ cña trÎ ®îc h×nh thµnh. §©y lµ mèc ®¸nh gi¸ c¬ b¶n cho sù chuyÓn biÕn vÒ chÊt cña trÎ ë ph¬ng tiÖn ng«n ng÷ chuÈn bÞ cho trÎ bíc vµo ho¹t ®éng häc tËp sau nµy. Ng«n ng÷ chÝnh lµ c«ng cô gióp trÎ tæ chøc vui ch¬i vµ giao tiÕp víi nhau. ChÝnh trong lóc ch¬i trÎ häc ®îc c¸c tõ míi, tËp thÓ hiÖn ý nghÜ cña m×nh mét c¸ch m¹ch l¹c cïng víi b¹n ch¬i. VËy cã thÓ nãi nhê cã ng«n ng÷ trÎ lín lªn mét c¸ch b×nh thêng, tiÕp thu dÔ dµng nh÷ng kinh nghiÖm lÞch sö x· héi loµi ngêi ®Ó l¹i.
Ch¬ng II. M« t¶ qu¸ tr×nh nghiªn cøu
I. Thùc tr¹ng trêng mÇm non vµ ng«n ng÷ cña trÎ
Trêng mÇm non B¶o HiÖu - Yªn thuû - Hoµ B×nh mµ t«i nghiªn cøu cã c¬ së vËt chÊt t¬ng ®èi tèt so víi c¸c trêng trong huyÖn, ®· cã bé ®å ch¬i ngoµi trêi nh xÝch ®u, ®u quay, s©n ch¬i, cÇu trît; trong líp còng cã ®å dïng ®å ch¬i phôc vô cho ho¹t ®éng häc tËp vµ ho¹t ®éng vui ch¬i, sinh ho¹t hµng ngµy. Tõ ®ã trÎ cµng cã ®iÒu kiÖn sö dông ng«n ng÷ cña m×nh khi giao tiÕp , trÎ cµng tiÕp xóc víi ®å ch¬i bao nhiªu th× sù hiÓu biÕt cña trÎ cµng phong phó vµ vèn tõ cña trÎ cµng ph¸t triÓn.
Gi¸o viªn d¹y líp 4 - 5 tuæi tuæi lµ c« Bïi ThÞ H¬ng vµ c« Bïi ThÞ Th¾ng. C¸c c« ®Òu cã kinh nghiÖm trong gi¶ng d¹y vµ ch¨m sãc trÎ. §ång thêi c¸c c« ®Òu lµ ngêi yªu mÕn trÎ say mª víi c«ng viÖc. Trong qu¸ tr×nh gi¶ng d¹y c¸c c« ®· chó ý ®Õn viÖc ph¸t triÓn ng«n ng÷ cho trÎ, bëi v× ®©y lµ løa tuæi ph¸t triÓn ng«n ng÷ m¹nh nhÊt trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña ®êi ngêi. VËy mÆc dï ë trêng mÇm non hiÖn nay cha cã tiÕt häc ph¸t triÓn ng«n ng÷ riªng biÖt mµ chØ th«ng qua c¸c tiÕt häc kh¸c nh v¨n häc, m«i trêng xung quanh Gi¸o viªn ®· d¹y vµ híng dÉn trÎ nãi ®óng c©u khi ch¸u nãi c©u cha ®Çy ®ñvµ cha chÝnh x¸c.
D¹y trÎ nãi l¹i c©u cho ®óng hoÆc khi ch¬i c« gi¸o cã thÓ t¹o t×nh huèng giao tiÕp víi trÎ vµ tù d¹y trÎ giao tiÕp víi nhau. MÆc dï c« gi¸o ®· chó ý rÌn luyÖn ng«n ng÷ cho trÎ nhng trong c¸c giê häc c« cha tÝch cùc gäi trÎ lªn tr¶ lêi mµ chØ gäi mét sè trÎ th«ng minh, nhanh nhÑn; cßn nh÷ng trÎ chËm vµ nhót nh¸t suèt c¶ buæi c« kh«ng hái vµ trÎ kh«ng ®îc tr¶ lêi chót nµo. Mét ®iÒu h¹n chÕ trong qu¸ tr×nh ch¬i lµ trÎ lu«n ph¶i cè ®Þnh vai ch¬i, kh«ng ®îc lu©n chuyÓn vai ch¬i dÉn ®Õn trÎ nhµm ch¸n kh«ng høng thó nhËp vai.
VD: TrÎ ®ãng vai c« gi¸o th× suèt tõ ®Çu ®Õn cuèi n¨m chØ ®ãng vai c« gi¸o. ë løa tuæi nµy trÎ rÊt hiÕu ®éng, lu«n muèn t×m tßi kh¸m ph¸ sù vËt xung quanh nªn trÎ thêng lu«n måm hái, nãi, kÓ. §iÒu nµy chøng tá ng«n ng÷ cña trÎ ph¸t triÓn kh«ng ngõng, c¸c ch¸u lu«n cã nhu cÇu giao tiÕp víi b¹n bÌ, c« gi¸o vµ mäi ngêi xung quanh. TrÎ hái vÒ nh÷ng ®iÒu cha biÕt, trÎ kÓ vÒ nh÷ng ®iÒu ®· biÕt. Nhng do trÎ nãi tù do nhiÒu nªn c« kh«ng thÓ söa sai hÕt.
ë trêng mÇm non v× cha cã tiÕt d¹y ph¸t triÓn ng«n ng÷ riªng biÖt mµ chØ th«ng qua c¸c tiÕt häc kh¸c, ho¹t ®éng kh¸c mµ trÎ l¹i tù nhiªn tho¶i m¸i trong giao tiÕp nªn c©u nãi cña trÎ nhiÒu khi cha chÝnh x¸c, tÊt c¶ ng«n ng÷ trÎ n¾m b¾t ®îc ®Òu lµ gi¸n tiÕp. Bªn c¹nh ®ã c« gi¸o nhiÒu khi cha chó ý ®Õn môc ®Ých cña sù ph¸t triÓn ng«n ng÷, nªn qua thùc tÕ cho thÊy trÎ nãi nhiÒu lo¹i c©u nhng ®«i khi c©u mµ trÎ nãi cha ®îc c©n nh¾c, suy nghÜ kü cµng. §Ó thÊy ®îc møc ®é ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ thÓ hiÖn ra sao, phÇn sau t«i sÏ m« t¶ kü toµn bé c©u nãi cña trÎ mµ t«i ®· ghi chÐp ®îc trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn.
II. M« t¶ qu¸ tr×nh nghiªn cøu
TrÎ 4 - 5 tuæi ®· cã sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ kh¸ cao, c©u nãi cña trÎ kh«ng chØ ®¬n thuÇn lµ c©u cã hai thµnh phÇn chÝnh (chñ ng÷ vµ vÞ ng÷) mµ hÇu hÕt ®Òu ®îc më réng. §ång thêi, trÎ cã kh¶ n¨ng kÓ l¹i c¸c sù viÖc ®· x¶y ra hµng ngµy b»ng hµng lo¹t c¸c c©u ®¬n nèi tiÕp, trÎ ®· hiÓu ®îc lêi nãi g¾n víi nh÷ng hoµn c¶nh nhÊt ®Þnh.
Trong thêi gian nghiªn cøu t«i ®· b¸m s¸t vµo c¸c tiªu chÝ ®ã ®Ó ®¸nh gi¸ ë løa tuæi nµy c¸c ch¸u thêng dïng c¸c lo¹i c©u nµo, lo¹i c©u nµo míi xuÊt hiÖn, tû lÖ gi÷a c¸c c©u ra sao…? §ång thêi t«i ®¸nh gi¸, t×m hiÓu, xem xÐt kh¶ n¨ng n¾m b¾t c¸c kiÓu c©u nãi cña trÎ nh thÕ nµo? trÎ ph¸t ng«n, chän tõ vµ lùa chän cÊu tróc ng÷ ph¸p ra sao?
Thêi gian t«i tiÕn hµnh thùc nghiÖm lµ 5 tuÇn, t«i ®· chän 10 ch¸u (trong ®ã cã c¶ trÎ trai vµ g¸i) ë líp mÉu gi¸o nhì 4 - 5 tuæi. C¸c ch¸u ®Òu cã søc khoÎ tèt, ph¸t triÓn b×nh thêng. Sau khi chän trÎ b»ng ph¬ng ph¸p nghiªn cøu chÝnh lµ ghi chÐp vµ quan s¸t tù nhiªn tÊt c¶ c¸c c©u nãi cña trÎ th«ng qua g׬ häc, giê ch¬i vµ c¸c ho¹t ®éng trong ngµy, t«i ®· thu ®îc kÕt qu¶ lµ 839 c©u nãi cña trÎ.
* 10 ch¸u t«i chän vµ nghiªn cøu:
Stt
Hä vµ tªn
Ngµy th¸ng n¨m sinh
1
NguyÔn c«ng hËu
10/8/1999
2
Tr¬ng thÞ ph¬ng
9/3/1999
3
®inh ngäc tuyÕn
1/7/1999
4
Vò trung ®øc
2/9/1999
5
Lª thanh thuû
6/9/1999
6
NguyÔn thu trang
5/9/1999
7
Bïi thÞ ngäc
7/2/1999
8
NguyÔn ®øc nghÜa
6/9/1999
9
Bïi diÖu linh
2/6/2000
10
Bïi v¨n ®ång
3/2/2000
Ngoµi ghi chÐp tù nhiªn chóng t«i cßn gîi ý ®Ó trÎ giao tiÕp mét c¸ch tho¶i m¸i. Nh÷ng c©u nãi cña trÎ ®îc t«i ghi chÐp l¹i trong sæ theo tr×nh tù tõng ngµy,víi mäi ho¹t ®éng cña tõng trÎ. KÕt qu¶ thu ®îc sau thùc nghiÖm t«i lËp b¶ng ph©n lo¹i c©u nãi cña 10 trÎ víi néi dung lµ c©u ®¬n, c©u ghÐp, c©u ®Æc biÖt, tæng sè c©u vµ ®îc ph©n lo¹i, t«i ®¸nh gi¸ møc ®é sö dông c©u mµ trÎ nãi ®îc, lËp % c©u trÎ nãi ®îc trªn tæng sè ®ã lµ tû lÖ c©u nãi ®óng vµ c©u nãi kh«ng ®óng. Bªn c¹nh viÖc ph©n lo¹i ®Ó ®¸nh gi¸ møc ®é ph¸t triÓn ng«n ng÷ th× riªng vÒ ng÷ ph¸p t«i cßn ®¸nh gi¸ møc ®é ph¸t triÓn cña bÐ trai vµ bÐ g¸i.
So s¸nh kh¶ n¨ng sö dông c©u gi÷a trÎ trai vµ g¸i:
Lo¹i c©u
Tæng sè c©u cña ch¸u trai
Tæng sè c©u cña ch¸u g¸i
So s¸nh c©u nãi cña trÎ trai vµ g¸i
C©u nãi chung
TrÎ trai, trÎ g¸i
C©u ®¬n
TrÎ trai, trÎ g¸i
C©u ghÐp
TrÎ trai, trÎ g¸i
Th«ng qua c¸c b¶ng trªn t«i ®¸nh gi¸ ®îc lo¹i c©u nµo trÎ hay dïng vµ víi lo¹i c©u ®ã th× trÎ tr¶ nµo nãi nhiÒu h¬n. Cïng víi viÖc ®¸nh gi¸ sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ 4 - 5 tuæi vÒ ng÷ ph¸p b»ng c¸ch ph©n tÝch kÕt cÊu lo¹i c©u, t«i kÕt hîp ph©n lo¹i theo môc ®Ých nãi lµ thÓ hiÖn hoµn c¶nh trÎ ®îc giao tiÕp. H¬n n÷a, ®Ó m« t¶ c©u nãi cña trÎ ®Çy ®ñ h¬n, râ rµng h¬n nhê ®ã ta biÕt ®îc trÎ sö dông c©u cã ®óng ng÷ c¶nh kh«ng vµ th¸i ®é cña trÎ trong giao tiÕp nh thÕ nµo?
Qua nghiªn cøu t«i thÊy cã ch¸u nãi theo sù tëng tîng. Tuy lµ trÎ tëng tîng nhng nh÷ng c©u trÎ nãi kh«ng hÒ rêi r¹c, cã ý hoµn toµn m¹ch l¹c, cÊu tróc logich, nhng cã nhiÒu trÎ nãi cha tèt, cßn l¾p b¾p, lÆp tõ, thiÕu thµnh phÇn nßng cèt trong c©u nh chñ ng÷, vÞ ng÷. §Ó hiÓu thªm vÒ nguyªn nh©n, møc ®é ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ t«i sö dông phiÕu víi phô huynh. T«i ®îc gia ®×nh c¸c ch¸u gióp ®ì rÊt nhiÖt t×nh trong viÖc tr¶ lêi phiÕu ®iÒu tra. PhiÕu ®iÒu tra gåm 18 môc hái vÒ bè, mÑ, nghÒ nghiÖp, tr×nh ®é häc vÊn cña bè mÑ… T«i thÊy tuú theo tr×nh ®é häc vÊn, kinh tÕ gia ®×nh, nghÒ nghiÖp cña bè mÑ c¸c ch¸u kh¸c nhau th× sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ còng kh¸c nhau.
Qua thùc tÕ cho thÊy, nh÷ng trÎ mµ bè mÑ cã ®iÒu kiÖn quan t©m ch¨m sãc con trªn mäi lÜnh vùc nhiÒu h¬n nh÷ng trÎ cã hoµn c¶nh gia ®×nh ngîc laÞ. Cã nh÷ng trÎ kh«ng ®i nhµ trÎ mµ ®Õn 3 tuæi ®Õn líp mÉu gi¸o; cã nh÷ng trÎ 1 tuæi ®· ®îc ®Õn trêng. §©y còng lµ yÕu tè kh«ng nhá ¶nh hëng ®Õn sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ.
Nhu cÇu giao tiÕp cña trÎ ®îc thÓ hiÖn khi trÎ ®îc ®¸p øng ®Çy ®ñ hay kh«ng ®Çy ®ñ ®å dïng, ®å ch¬i. Thêng trÎ nµo ®îc ho¹t ®éng víi ®å ch¬i nhiÒu th× ho¹t ®éng cña trÎ ®îc tù nhiªn h¬n. TÊt c¶ c¸c phô huynh mµ t«i gÆp gì ®· gióp ®ì t«i nhiÖt t×nh vµ hiÓu râ tÇm quan träng trong viÖc ph¸t triÓn ng«n ng÷ cho trÎ. MÆc dï vËy vÉn cßn h¹n chÕ vÒ c¬ së vËt chÊt, ph¬ng tiÖn cßn thiÕu, líp häc chËt chéi, c¸c ch¸u th× ®«ng nªn chØ ghi chÐp lµ chñ yÕu.
Qua viÖc ghi chÐp trong 5 tuÇn c¸c c©u nãi cña 10 ch¸u, t«i ghi ®îc 839 c©u. Trong ®ã:
- C©u ®¬n: 356
- C©u ghÐp: 393
- C©u ®Æc biÖt: 90
- C©u sai: 103
Nãi chung trÎ cã kh¶ n¨ng nãi tèt, Ýt nãi lo¹i c©u phèi hîp, biÕt nãi ®óng ng÷ c¶nh.
PhiÕu ®iÒu tra phô huynh tõng trÎ
Néi dung phiÕu ®iÒu tra:
1. Hä tªn trÎ
Ngµy th¸ng n¨m sinh
2. Hä vµ tªn bè:
NghÒ nghiÖp:
Tr×nh ®é häc vÊn:
3. Hä vµ tªn mÑ
NghÒ nghiÖp:
Tr×nh ®é häc vÊn:
4. ë nhµ anh chÞ cã giµnh nhiÒu thêi gian ®Ó nãi chuyÖn víi ch¸u kh«ng?
5. Ch¸u ®i häc mÇm non tõ lóc mÊy th¸ng tuæi? cã thêng xuyªn kh«ng?
6. ë trêng ch¸u cã häc ®îc nhiÒu (®äc th¬, kÓ chuyÖn, häc ch÷, häc sè…) kh«ng? ë nhµ anh chÞ thêng kÌm ch¸u nh÷ng g×?
7. VÒ nhµ ch¸u cã hay ®äc, hay h¸t, ®äc th¬, kÓ chuyÖn cho mäi ngêi nghe kh«ng?
8. Khi ë nhµ ch¸u cã hay thêng xuyªn kÓ nh÷ng chuyÖn x¶y ra ë líp kh«ng?
9. Ch¸u cã thêng xuyªn trß chuyÖn víi mäi ngêi kh«ng?
10. Ch¸u cã hay hái vÒ nh÷ng ®iÒu ch¸u cha biÕt kh«ng?
11. Ch¸u cã anh chÞ ë cïng kh«ng?
12. Ch¸u cã nhiÒu anh chÞ ®Ó ch¬i kh«ng?
13. Gia ®×nh cã nhiÒu thêi gian ®Ó quan t©m ®Õn ch¸u kh«ng?
14. ë nhµ ch¸u cã nhiÒu ®å ch¬i kh«ng?
15. Ch¸u cã thÝch ch¬i víi nh÷ng con vËt nu«i trong gia ®×nh kh«ng?
16. Ch¸u cã hay b¾t chíc lêi nãi, ho¹t ®éng cña ngêi kh¸c kh«ng?
17. §èi víi ngêi l¹ ch¸u nh thÕ nµo?
18. Anh chÞ ghi l¹i gióp t«i nh÷ng c©u nãi cña trÎ khi trÎ nãi chuyÖn, häc hái mäi ngêi.
T«i ®· ph¸t cho mçi phô huynh mét phiÕu ®iÒu tra vµ ®· ®îc sù gióp ®ì nhiÖt t×nh cña mäi ngêi trong c«ng viÖc tr¶ lêi phiÕu ®iÒu tra. PhiÕu ®iÒu tra gåm 18 môc mµ qua ®ã t«i ®· n¾m b¾t ®îc cô thÓ gia ®×nh tõng ch¸u. Tõ nh÷ng ®iÒu kiÖn hßan c¶nh kh¸c nhau nªn viÖc quan t©m, ch¨m sãc cña tõng gia ®×nh lµ kh«ng gièng nhau.
Qua qu¸ tr×nh ®iÒu tra, nghiªn cøu t«i ®· cã nhiÒu thuËn lîi nhng còng gÆp mét sè khã kh¨n:
- Khi nghiªn cøu th× ph¬ng ph¸p ghi chÐp lµ chñ yÕu
- Mét sè ch¸u cßn rôt rÌ cha m¹nh d¹n trong c¸c ho¹t ®éng.
- Gi¸o viªn cha chó ý l¾m ®Õn viÖc rÌn luyÖn ng«n ng÷ cho trÎ.
§Ó ®¸nh gi¸ ®îc møc ®é ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ 4 - 5 tuæi, ngêi nghiªn cøu ph¶i c«ng phu ghi chÐp tØ mØ c©u nãi cña trÎ khi giao tiÕp tù nhiªn vµ cã thÓ hái trÎ mét sè c©u hái. Trong qu¸ tr×nh ghi chÐp t«i ph©n lo¹i c©u nh: Cã bao nhiªu c©u ®¬n, bao nhiªu c©u ghÐp, c©u ®Æc biÖt, c©u sai…
Ch¬ng II:
M« t¶ qu¸ tr×nh nghiªn cøu
I. Thùc tr¹ng trêng mÇm non vµ ng«n ng÷ cña trÎ
Trong qu¸ tr×nh nghiªn cøu t«i ®· ghi chÐp tÊt c¶ c¸c lo¹i c©u mµ trÎ nãi mét c¸ch trung thùc. Trong ®ã cã 5 ch¸u trai vµ 5 ch¸u g¸i. Sau khi ph©n tÝch kÕt qu¶ nghiªn cøu chóng t«i thÊy sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ 4 - 5 tuæi lµ kh¸c nhau.
Qua kÕt qu¶ nghiªn cøu ghi ®îc 839 c©u cña 10 ch¸u, tÝnh trung b×nh mçi trÎ nãi ®îc 83 c©u trong ®ã trÎ dïng c©u ®¬n nhiÒu nhÊt, v× lo¹i c©u ®¬n lµ c©u ng¾n dÔ dïng. C©u ghÐp còng ®îc sö dông kh¸ ®a d¹ng, sè lîng lµ 393 c©u trong ®ã c©u ghÐp chÝnh phô, nguyªn nh©n vµ kÕt qu¶ chiÕm u thÕ. Mçi trÎ nãi ®îc nhiÒu lo¹i c©u kh¸c nhau, trÎ dïng nhiÒu c©u ®¬n h¬n c©u phøc. Tõ viÖc ®¸nh gi¸ c¸c lo¹i c©u theo tû lÖ so víi tæng sè c©u mµ trÎ nãi ®îc t«i ®¸nh gi¸ ®îc sù ph¸t triÓn ng«n ng÷ cña trÎ ®ang ë møc ®é nµo vÒ ph¬ng diÖn ng÷ ph¸p.
B¶ng 1:
Ph©n lo¹i c©u vµ tû lÖ % tõng lo¹i c©u ®èi víi trÎ (th¸ng tuæi cña trÎ tÝnh tõ khi trÎ sinh ®Õn th¸ng 5/2004)
Hä vµ tªn
Løa tuæi
Tæng sè c©u
C©u ®¬n
C©u ghÐp
C©u ®Æc biÖt
C©u ®óng
C©u sai
NguyÔn c«ng hËu
56
71
77
66,20%
16
22,54%
8
58
81,69%
13
18,3%
Tr¬ng thÞ ph¬ng
61
73
51
69,86%
15
20,55%
7
62
84,93%
11
15,0%
®inh ngäc tuyÕn
57
85
55
64,71%
19
22,35%
11
64
75,29%
21
24,7%
Vò trung ®øc
55
68
42
61,76%
19
27,94%
7
59
86,76%
9
13,2%
Lª thanh thuû
55
95
67
70,53%
17
17,89%
11
74
77,89%
21
22,1%
NguyÔn thu trang
55
94
53
56,38%
27
28,72%
14
78
82,98%
16
17,0%
Bïi thÞ ngäc
62
93
71
76,34%
13
13,98%
9
79
84,95%
14
15,0%
NguyÔn ®øc nghÜa
55
99
65
65,66%
22
22,22%
12
92
92,93%
7
7,0%
Bïi diÖu linh
58
71
45
65,36%
19
26,76%
7
59
83,10%
12
16,9%
Bïi v¨n ®ång
62
90
74
82,22%
10
11,11%
6
72
80,0%
18
20,0%
Th«ng qua b¶ng trªn ta thÊy cã sù chªnh lÖch vÒ møc ®é sö dông c©u cña trÎ, cã trÎ nãi nhiÒu, cã trÎ nãi Ýt, tû lÖ gi÷a c©u ®¬n vµ c©u ghÐp cã sù chªnh lÖch nh ch¸u NguyÔn C«ng HËu tû lÖ 3 : 1; ch¸u Bïi V¨n §ång 7 : 1; ch¸u Bïi DiÖu Linh 2 : 1
Cã ch¸u nãi Ýt c©u nhng sè lîng c©u ®óng cao nh ch¸u Vò Trung §øc v× ch¸u nãi ®îc 68 c©u trong ®ã 42 c©u ®¬n, 19 c©u ghÐp, 7 c©u ®Æc biÖt vµ 9 c©u sai.
Ch¸u Bïi DiÖu Linh nãi 71 c©u trong ®ã 4 - 5 tuæi c©u ®¬n, 19 c©u ghÐp, 7 c©u ®Æc biÖt vµ 12 c©u sai (c©u sai ë ®©y lµ c©u rót gän, sai chÝnh t¶, sai thµnh phÇn, c©u nãi kh«ng m¹ch l¹c)
Ngoµi ra t«i thÊy kh«ng h¼n trÎ Ýt th¸ng tuæi lµ nãi ®îc Ýt c©u sai vµ chÊt lîng c©u ®óng thÊp mµ ngîc l¹i ch¸u ®ã l¹i nãi vµ sö dông c©u tèt nh ch¸u NguyÔn §øc NghÜa 55 th¸ng tuæi cã tû lÖ c©u ®óng chiÕm tíi 92,93%; Ch¸u cã th¸ng tuæi cao nh ch¸u Bïi ThÞ Ngäc 62 th¸ng cã tû lÖ c©u ®óng lµ 84,95%. Cã ch¸u nãi Ýt c©u nhng lîng c©u phøc l¹i cao nh ch¸u Bïi DiÖu Linh nãi 71 c©u trong ®ã cã 19 c©u phøc ®¹t tû lÖ 26,76 %; Ch¸u Bïi V¨n §ång nãi 90 c©u trong ®ã c©u phøc chØ cã 10 vµ ®¹t 11,11%.
Qua nh÷ng ®iÒu ph©n tÝch trªn ®©y chøng tá ng«n ng÷ cña trÎ ph¸t triÓn kh«ng ®ång ®Òu, cã trÎ nãi cha tèt, kh¶ n¨ng sö dông c¸c c©u cña trÎ còng kh«ng nh nhau. Song nh×n tæng thÓ b¶ng ph©n tÝch trªn t«i thÊy ng«n ng÷ cña trÎ ph¸t triÓn kh¸ tèt kh«ng nh÷ng vÒ sè lîng mµ c¶ vÒ chÊt lîng, tû lÖ c©u ®óng cao, c©u ghÐp ®îc sö dông nhiÒu vµ phøc t¹p h¬n. §ång thêi c¸c c©u nãi cña trÎ râ rµng m¹ch l¹c h¬n.
Qua b¶ng trªn ta thÊy c¸c lo¹i c©u trÎ sö dông trong lêi nãi cña m×nh cã tû lÖ trung b×nh lµ:
- Lo¹i c©u ®óng: 83,05%
- Lo¹i c©u sai: 16,95%
- Lo¹i c©u ®¬n: 61,08%
- Lo¹i c©u ghÐp: 21,41%
Cïng víi sù ph©n tÝch ®Ó thÊy ®îc c¸c lo¹i c©u trÎ nãi sè lîng lµ bao nhiªu? tû lÖ thÕ nµo? T«i cßn so s¸nh møc ®é sö dông c©u gi÷a trÎ trai vµ trÎ g¸i.
II. Kh¶ n¨ng sö dông c¸c kiÓu c©u theo cÊu tróc.
Nh chóng ta ®· biÕt xuÊt ph¸t tõ nhu cÇu giao tiÕp ngµy cµng ph¸t triÓn nªn trÎ ®· cã bíc chuyÓn biÕn tõ thêi kú tiÒn ng«n ng÷ sang thêi kú ng«n ng÷, nhÊt lµ trÎ mÉu gi¸o 5 tuæi th× trÎ b¾t ®Çu sö dông c¸c ký hiÖu ng«n ng÷ mµ trÎ tiÕp thu ®îc vµo môc ®Ých giao tiÕp cña m×nh.
1. Nãi vÒ c©u ®¬n: TrÎ ®· nãi ®îc nhiÒu kiÓu c©u kh¸c nhau, trÎ trêng më réng c©u ®¬n cã nhiÒu thµnh phÇn vµ cã nhiÒu lo¹i c©u kh¸c nhau, c©u ®¬n cã thµnh phÇn nßng cèt lµ chñ ng÷ vµ vÞ ng÷ còng Ýt dÇn.
VD: Ch¸u nhí mÑ (Thu Trang)
Ta thêng gÆp c©u ®¬n më réng cã khi chñ ng÷ lµ ®éng tõ, tÝnh tõ:
VD: Xinh mµ khãc nhÌ th× kh«ng ai yªu
Cã khi chñ ng÷ lµ mét côm tõ:
§oµn tµu nµy ch¹y rÊt nhanh (C«ng HËu) còng cã khi chñ ng÷ lµ mét côm chñ vÞ:
Tí sÏ m¸ch ai lµm ®æ c¸i nhµ nµy (§øc NghÜa)
Nãi chung trÎ cßn h¹n chÕ viÖc më réng thµnh phÇn chñ ng÷ v× trÎ cha hiÓu ®îc ng÷ ph¸p cña c©u nh ngêi lín. Thêng lµ trong c©u ®¬n trÎ thêng dïng danh tõ nhng còng cã khi trÎ dïng ®¹i tõ ®Ó thay thÕ.
VD: Kia lµ nh÷ng hµng c©y (Tr¬ng ThÞ Ph¬ng)
CN VN
HoÆc : §©y lµ xe cã b¸nh
Ngoµi ra trÎ cßn biÕt dïng sè tõ, ®éng tõ VD: 7 tuæi míi lªn líp 1 lµ dèt
NhiÒu khi trong ng«n ng÷ cña trÎ c©u cßn ®îc më réng cã c¸c thµnh phÇn phô kh¸c nh bæ ng÷, tr¹ng ng÷.
VD: Ch¸u ®· röa ch©n råi nhng vÉn cßn bÈn
CN VN BN
H«m nµo nghØ häc ch¸u ®îc vÒ quª
TN
Trong lo¹i c©u cã thµnh phÇn tr¹ng ng÷ lµm thµnh phÇn më réng c©u ch¸u thêng sö dông nh tr¹ng ng÷ chØ nhîng bé, nguyªn nh©n, môc ®Ých, tr¹ng ng÷ chØ thêi gian. Ngoµi ra tr¹ng ng÷ chØ thêi gian vµ ®Þa ®iÓm trÎ thêng dïng h¬n.
VD: Ngµy mai ch¸u sÏ ®i t¾m biÓn (§øc NghÜa)
TN CN VN
VÒ tr¹ng ng÷ ch¸u sö dông rÊt ®a d¹ng cã khi ë c¶ ®Çu c©u, cuèi c©u.
2. C©u ghÐp:
§Ó më réng sù hiÓu biÕt cña trÎ, ngoµi c©u ®¬n trÎ cßn sö dông nhiÒu lo¹i c©u ghÐp ®Ó tho¶ m·n nhu cÇu giao tiÕp cña m×nh.
C©u ghÐp ®îc sö dông nhiÒu c©u ghÐp ®¼ng lËp, trÎ m« t¶ c¸c sù vËt, hiÖn tîng nèi tiÕp nhau:
VD: MÑ ch¸u b¸n hµng c¶ ngµy, bè ch¸u chØ ch¬i vi tÝnh (Trung §øc)
Cïng víi viÖc sö dông c©u ghÐp ®¼ng lËp, trÎ cßn biÕt sö dông nhiÒu lo¹i c©u ghÐp chÝnh phô ®Ó m« t¶ quan hÖ phô thuéc cña nã
VD: - MÑ ®· høa cho con vÒ th¨m ngo¹i sao giê l¹i kh«ng ®i?
- Con kh«ng lµm g× mµ b¹n Nam ®¸nh con
Ta thÊy trÎ dïng c¸c quan hÖ t¬ng ph¶n ®Ó nèi tiÕp c¸c sù vËt, hiÖn tîng, trÎ còng hay dïng c¸c quan hÖ nh nhng, mµ ….
Cïng víi viÖc sö dông c©u ghÐp ®¼ng lËp, trÎ cßn biÕt sö dông nhiÒu lo¹i c©u ghÐp chÝnh phô ®Ó diÔn t¶ mèi quan hÖ phô thuéc gi÷a c¸c sù vËt víi c¸c thuéc tÝnh cña nã.
Ta h·y l¾ng nghe c©u nãi cña trÎ:
B¹n mµ kh«ng xÕp xong ng«i nhµ nµy th× c« ph¹t ®Êy! (Thu Trang)
CN VN CV
Qua nh÷ng vÝ dô trªn th× ta thÊy ®îc ng«n ng÷ cña trÎ ®· ph¸t triÓn h¬n, trÎ ®· biÕt nèi hai vÕ cña c©u b»ng quan hÖ tõ nhng, mµ, th×… chÝnh viÖc dïng tõ nh vËy cho ta thÊy ®îc trÎ chÆt chÏ h¬n. §©y chÝnh lµ trÎ ®· ®¹t ®îc nh÷ng hiÓu biÕt c¬ b¶n ®Ó h×nh thøc hãa b»ng ng«n ng÷ sù nhËn thøc cña m×nh ë c¶ nh÷ng ph¸n ®o¸n vµ suy ®o¸n c¬ b¶n.
Tãm l¹i: TrÎ 4 - 5 tuæi ng«n ng÷ cña trÎ ®· ®îc më réng, c¸c thµnh phÇn nh tr¹ng ng÷, ®Þnh ng÷, bæ ng÷ ®¬n thuÇn mµ sù ph¸t triÓn ®ã tËp trung vµo chÝnh b¶n th©n c¸c thµnh phÇn trong c©u nãi cña trÎ. C¸c thµnh phÇn trong c©u ®«i khi cßn ph¸t triÓn t¹o thµnh nh÷ng c©u cã cÊu tróc tõng bËc.
ChÝnh sù ph¸t triÓn cña c¸c thµnh phÇn trong c©u nãi cña trÎ ®· thÓ hiÖn sù ph¸t triÓn h¬n h¼n vÒ b¶n chÊt vµ ph¸t triÓn râ rÖt trong viÖc nhËn biÕt thÕ giíi xung quanh trÎ. Víi c¸c sù vËt, hiÖn tîng trong c¸c mèi quan hÖ nhiÒu mÆt vµ thÓ hiÖn chóng mét c¸ch sinh ®éng, cô thÓ b»ng ng«n ng÷. Song song víi sù ph¸t triÓn cu¶ c©u ®¬n th× c©u ghÐp còng kh«ng kÐm phÇn ph¸t triÓn, c©u ghÐp cña trÎ còng rÊt ®a d¹ng vµ phong phó vÒ thÓ lo¹i. TrÎ ®· biÕt dïng c¸c thµnh phÇn phô kh¸c nh tõ ng÷, tr¹ng ng÷, bæ ng÷ ®Ó m« t¶ c¸c sù vËt, hiÖn tîng mét c¸ch sinh ®éng h¬n. §iÒu ®ã chøng tá cho chóng ta thÊy ®îc ng«n ng÷ cña trÎ 4 - 5 tuæi ®· phong phó vµ ng÷ ph¸p cÊu tróc còng gÇn nh ®Çy ®ñ.
III. Kh¶ n¨ng sö dông c¸c lo¹i c©u xÐt theo môc ®Ých nãi.
Bªn c¹nh sù ph¸t triÓn vÒ cÊu tróc th× môc ®Ých nãi cña trÎ còng ®îc thÓ hiÖn râ trong c©u nãi cña m×nh. Trong c©u nãi ®ã biÓu lé râ s¾c th¸i biÓu c¶m cña trÎ v× sù giao tiÕp cña trÎ ®· ®îc më réng c¶ vÒ kh«ng gian. XÐt theo môc ®Ých nãi n¨ng chóng ta thÊy cã 4 lo¹i c©u:
- C©u têng thuËt
- C©u nghi vÊn
- C©u c¶m th¸n
- C©u cÇu khiÕn.
Trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn mçi lo¹i c©u ®Òu cã nÐt ®Æc trng riªng. Song trong 4 lo¹i c©u trªn trÎ thêng sö dông nhiÒu nhÊt lµ lo¹i c©u têng thuËt vµ c©u nghi vÊn, lo¹i c©u nµy cã sè lîng nhiÒu vµ ph¸t triÓn h¬n c¶, ta sÏ cïng ph©n tÝch:
1. C©u têng thuËt:
Lo¹i c©u nµy h×nh thµnh ë trÎ sím nhÊt vµ cã sè lîng cao nhÊt trong ng«n ng÷. TrÎ thêng sö dông c©u têng thuËt ®Ó nãi t¬Ý c¸c sù vËt, hiÖn tîng, c¸c ho¹t ®éng sinh ho¹t trong gia ®×nh, líp häc vµ ngoµi x· héi.
C©u têng thuËt cã 2 d¹ng: C©u kh¼ng ®Þnh vµ c©u phñ ®Þnh. §èi víi trÎ 4 - 5 tuæi têng thuËt m« t¶ riªng rÏ tõng vËt, víi nh÷ng ®Æc ®iÓm tÝnh chÊt cña nã kh«ng nhiÒu v× ®©y ë d¹ng ®¬n gi¶n.
VD: Hoa ®Ñp qu¸ (Ngäc LuyÕn)
TrÎ hay dïng c©u chØ ®èi tîng mµ hµnh ®éng chØ híng vµo thêi gian, ®Þa ®iÓm, tr¹ng th¸i:
VD: Bè ch¸u lµm ë tËn ViÖt Tr× (Thanh Thuû)
§èi víi trÎ 4 - 5 tuæi c¸c ch¸u thêng dïng nhiÒu c©u têng thuËt ®a d¹ng vµ phong phó.
VD: Ch¸u thÝch con gµ nµy v× nã cã bé l«ng rÊt ®Ñp.
§ång thêi trÎ cßn thÓ hiÖn sù hiÓu biÕt vÒ mèi quan hÖ gi÷a c¸c hiÖn tîng trong thiªn nhiªn nh:
- NÕu trêi ma th× kh«ng ®îc ®i ch¬i
- Trêi n¾ng ®i häc ph¶i ®éi mò.
Tãm l¹i: Lo¹i c©u têng thuËt trÎ hay dïng nhiÒu nhÊt trong c©u nãi cña m×nh. C¸c c©u nãi ®îc diÔn ®¹t ë c¸c lo¹i c©u kh¸c nhau, cã thÓ lµ møc ®é hµnh ®éng mèi quan hÖ nh©n qña (nguyªn nh©n vµ kÕt qu¶). Trong hµnh ®éng trÎ ®· biÕt suy ®o¸n t
Các file đính kèm theo tài liệu này:
tieu luan 12.doc