Đề tài Những nghiên cứu của trường phái Hệ thống thế giới

MỤC LỤC

 

 

I. BỐI CẢNH LỊCH SỬ . .2

1) Bối cảnh . 2

2) Nguyên nhân ra đời của trường phái . .2

 

II. THỪA KẾ LÝ THUYẾT . .3

1) Nền tảng lý thuyết . 3

2) Quan điểm . .4

 

III. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .5

1) Trên nguyên tắc khoa học xã hội .5

2) Trong lịch sử và khoa học xã hội .6

3) Trên một đơn vị phân tích: Xã hội chống lại hệ thống lịch sử .6

4) Trên định nghĩa của chủ nghĩa tư bản 7

5) Trên sự tiến bộ . .8

 

IV. ĐẶC ĐIỂM CỦA CÁC NƯỚC TRUNG GIAN . 9

1) Từ ngoại vi đến trung gian thế giới .9

2) Từ vị trí trung gian lên vị trí trung tâm 10

3) Chú ý trong chiến lược xã hội hoá đất nước .11

 

V. LỊCH SỬ CỦA NỀN KINH TẾ THẾ GIỚI TBCN .12

 

1) Trước năm 1945 .12

2) Từ sau năm 1945 .13

3) Cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu .13

 

VI. SO SÁNH TRƯỜNG PHÁI SỰ PHỤ THUỘC VÀ TRƯỜNG PHÁI HỆ THỐNG THẾ GIỚI .14

 

doc16 trang | Chia sẻ: oanh_nt | Ngày: 03/07/2013 | Lượt xem: 1335 | Lượt tải: 12download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đề tài Những nghiên cứu của trường phái Hệ thống thế giới, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
hơn, các hạn chế, tùy chọn, quyết định, chỉ tiêu, và “tính hợp lý” là như vậy mà không có mô hình nghiên cứu hữu ích có thể cô lập “các yếu tố” theo các hạng mục kinh tế, chính trị và xã hội, và điều trị chỉ có một loại biến, những người khác mặc nhiên giữ không đổi. Chúng tôi đang tranh cãi rằng có một “bộ quy tắc” hay một “tập các ràng buộc” trong đó các cấu trúc khác nhau hoạt động. Trong ngắn hạn, các môn khác nhau của khoa học xã hội thực sự mà là một duy nhất. 2. Trong lịch sử và khoa học xã hội: Trong truyền thống tìm hiểu khoa học “lịch sử là việc nghiên cứu, các giải thích, cụ thể và nó thực sự xảy ra trong quá khứ, khoa học xã hội là việc công bố về việc thiết lập các quy tắc phổ thông của con người, trên hành vi con người đã được giải thích” (Wallerstein1987, tr.313). Đây là phương thức phát triển nổi tiếng sự khác biệt giữa hệ tư tưởng và học thuyết một thần, và đó là lời kêu gọi kết hợp hai phương thức trong thế giới của nền học vấn. Sử gia đã nói để phục vụ khoa học xã hội bằng cách sản xuất sau, cùng với sự thiết lập dữ liệu rộng hơn, sâu hơn từ đó suy ra các quy tắc tổng quát. Mặt khác, các nhà khoa học đã nói để phục vụ lịch sử bằng cách cung cấp hợp lí, đã chứng minh tổng quát rằng cung cấp cái nhìn sâu sắc về sự phát triển của một chuỗi các sự kiện. Một lần nữa, Wallerstein hỏi “sự chia rẽ gọn gàng này” của người lao động trí tuệ với lịch sử tập trung vào phân tích cụ thể sự kết hợp trong khi phân tích khoa học xã hội kiểm tra sự tổng quát phổ thông. Giữa chuỗi và vũ trụ, giữa lịch sử và khoa học xã hội có ý nghĩa khác nhau phải không? Chúng là hai hoạt động hay là một? Wallerstein (1978, tr.314) giải thích rằng “Tất cả các mô tả đã có thời gian và… Chuỗi độc nhất chỉ miêu tả trong phạm trù không phải là duy nhất. Tất cả các khả năng ngôn ngữ thế giới so sánh giữa vũ trụ. Thực sự chúng ta không thể diễn tả một điểm, vì thế chúng ta không thể miêu tả một sự kiện duy nhất. Các bản vẽ mô tả có độ dày và phức tạp tổng quát”. Để phản ứng lại sự chia rẽ giữa lịch sử và khoa học xã hội, hệ thống thế giới đã phát triển, cung cấp để tìm ra giá trị về các phương tiện truyền thông giữa các di tích lịch sử. Theo Wallerstein (1987, tr.315) các phương pháp của hệ thống thế giới thuộc viễn cảnh. Để thực hiện phát triển trong hệ thống khung, thời gian đủ dài và không gian đủ lớn để chứa các logic chính phủ và xác định vùng lớn nhất về thực tế liên tục, trong khi đồng thời công nhận và tham gia vào các hệ thống khung có bắt đầu và kết thúc. Do đó, không được hiểu ánh sáng là vĩnh cửu. Điều ngụ ý này, sau đó có thể ở mọi góc nhìn cho cả hai khung (các nhịp điệu tuần hoàn của hệ thống), cái mà chúng tôi miêu tả muôn thuở, và cho các mô hình nội bộ chuyển đổi (các xu hướng phát triển đời thường của hệ thống) mà cuối sẽ mang tới sự chết chóc cho cả hệ thống mà chúng tôi miêu tả theo tuần tự. Điều này ngụ ý rằng nhiệm vụ là đơn lẻ không có sử gia và cũng không có nhà khoa học xã hội, nhưng chỉ là một di tích lịch sử. Nhà khoa học xã hội, người mà phân tích tổng hợp các văn bản pháp luật cụ thể của hệ thống và những sự nối tiếp đặc biệt mà hệ thống này đã đi qua. 3. Trên một đơn vị phân tích: Xã hội chống lại hệ thống lịch sử: Trong truyền thống tìm hiểu khoa học xã hội, “loài người đã tổ chức trong sự tồn tại chúng tôi có thể gọi là xã hội, cái mà cấu thành các quy tắc xã hội cơ bản trong đó cuộc sống loài người là được sống” (Wallerstein 1987, tr.315). Trong thế kỉ XIX, quan niệm về xã hội đã đối diện với nhà nước. Chìa khóa của trí tuệ được đưa ra, sau đó câu hỏi làm thế nào để điều khiển xã hội và nhà nước. Không như so sánh này, mặc dù nhà nước có thể quan sát và phân tích chính thực, trực tiếp thông qua các cơ sở giáo dục, xã hội được gọi tắt là phương thức. Và phong tục đại diện cho cái gì bền vững và sâu sắc hơn nhà nước. Wallerstein trình bày rằng cũng ánh sáng thời gian trôi qua, chúng ta trở nên quen với suy nghĩ rằng các giới hạn của một xã hội và một nhà nước giống nhau và các nhà nước có chủ quyền cơ bản, cái mà cuộc sống xã hội được tiến hành. Trong truyền thống tìm hiểu khoa học xã hội, do đó nó đã thường xuyên được giả định rằng “chúng tôi sống dưới nhà nước”. Đó là một xã hội dưới nhà nước. Các nhà nước có lịch sử và truyền thống. Trên tất cả từ nhà nước là bình thường, nó là tình trạng bình thường nhà nước của phát triển chúng có nhiều ranh giới mà có yếu tố nội bộ và bên ngoài mà chúng có ở ngoài. Chúng độc lập như vậy đó, có các mục đích thống kê khác nhau, chúng có thể được so sánh (Wallerstein 1987, tr.316). Tuy nhiên, câu hỏi của Wallerstein điều trị này của xã hội nhà nước là một đơn vị phân tích. Ở đâu và khi nào các đơn vị đời sống trong xã hội này xảy ra mà còn tồn tại? Hệ thống thế giới tranh luận rằng các đơn vị cơ bản của sự phân tích nên được lịch sử hệ thống hơn là nhà nước xã hội. Theo Wallerstein, đây chỉ hơn một ngành ngữ nghĩa học thuật ngữ thay thế bởi vì hệ thống di tích lịch sử giải thoát chúng ta khỏi trung tâm rằng xã hội đã giành lại của nó liên kết với nhà nước và do đó các sự giả định trước về ở đâu và khi nào. Hệ thống lịch sử ánh sáng là một hệ thống nằm dưới một đơn vị lịch sử của khoa học xã hội. Tổ chức là hệ thống và các di tích lịch sử. Wallerstein đã đưa tới một tập hợp các giả thuyết liên quan dẫn đến bản chất của hệ thống lịch sử này. Việc xây dựng ranh giới của một hệ thống di tích lịch sử là những cái ở trong hệ thống và con người ở trong nó thường xuyên được tái bản bằng phương tiện của một số loại tiếp tục phân chia lao động. Trong lịch sử loài người, Wallerstein tranh luận có ba hình thức của hệ thống di tích lịch sử: hệ thống nhỏ, hệ thống đế quốc và nền kinh tế thế giới. Trong thời đại nguyên thủy đã có hệ thống nhỏ trong không gian và thời gian ngắn (cuộc đời của 6 thế hệ), các hệ thống nhỏ được đánh giá cao đồng nhất về văn hóa, cơ cấu chính phủ và họ phân ra khi họ trở nên quá lớn. Logic cơ bản là một của những trao đổi lẫn nhau. Trong giai đoạn 800 năm trước CN tới 1500 sau CN, các đế quốc được chi phối dưới hình thức hệ thống lịch sử. Đế quốc trên thế giới được cấu trúc chính trị rộng lớn bao quanh một loạt các mô hình văn hóa logic cơ bản đã được khai thác của đồ cống từ các địa phương tự quản lý trực tiếp sản xuất thông qua để trở lên trung tâm và phân phối lại vào một mạng của các cán bộ. Khoảng 1500 sau CN, các nhà tư bản nền kinh tế thế giới được sinh ra. Những nền kinh tế thế giới đã rộng lớn không đồng đều của chuỗi sản xuất thích hợp khảo sát tỉ mỉ cơ cấu của nhiều cơ cấu chính trị logic cơ bản đã được tích lũy bổ sung và được phân phối bất bình đẳng của những có khả năng đạt được độc quyền trên thị trường. Những lập luận nội bộ của những nhà tư bản thế giới sau sự mở ra vỏ bọc kinh tế toàn cầu đã làm cho những nền kinh tế đơn lẻ và những nền kinh tế đế quốc trên thế giới say sưa. Sau thời gian muộn màng, những năm đầu của thế kỉ XIX tồn tại một cực trên thế giới. 4. Trên định nghĩa của chủ nghĩa tư bản: Nghiên cứu về khoa học xã hội truyền thống, “chủ nghĩa tư bản là một hệ thống dựa vào sự cạnh tranh tự do giữa những người sản xuất làm việc với nhưng mặt hàng tự do, “tự do” có nghĩa là tính săn sàng bán và mua hàng trên một thị trường” (Wallerstein1987, tr.318) định nghĩa này được thừa nhận bởi đa số những người tự do và những người theo chủ nghĩa Macxist đang làm chủ nước Anh sau cách mạng công nghiệp nổ ra và nó được coi như là một khuynh mẫu tư bản. Trong mô hình nước Anh CNTB cạnh tranh, những công nhân vô sản (nhưng công nhân thị thành không có đất, không có công cụ thực chất) nỗ lực trong các nhà máy của tư sản, những chủ nhân mua sức lao động và trả lương cho những công nhân tự do. Tuy nhiên Walllerstein (1987, tr.319-320) lại tranh luận về điều đó “tình trạng những công nhân làm việc tự do những xí nghiệp và tiền lương giống như vị thánh trong thế giới hiện đại”. Phải chăng đây là sự thật, nếu suy diễn rằng khuôn mẫu tư bản để ở ngoài thì không phù hợp với thực tế của thế giới tư bản, tất cả những nhà nghiên cứu cũng phải ngạc nhiên về phổ biến của tất cả những khuôn mẫu tư bản. Trong những từ khác: Nếu chúng ta nhận thấy hệ thống có vẻ chứa những vực rộng của tiền lương và không có lương lao động. Wallerstein tranh luận về: “Phải chăng các nhà nghiên cứu đã chấp nhận định nghĩa mới này của chủ nghĩa tư bản, cần phải đặt ra một câu hỏi mới, như sự tìm kiếm những điều bền vững của sự kết hợp đặc biệt cũng như kì thi của những sức mạnh nằm bên dưới mà ta có thể thấy đỏi được trong thời gian như vậy”. Những sự dị thường bây giờ không phải là những ngoại lệ. Nó sẽ được phân tích, như vậy nó đảo ngược với tâm lí học của chủ nghĩa truyền thống công thức khoa học. 5. Trên sự tiến bộ: Trong xã hội truyền thống các nhà kinh tế chính trị đã khám phá và tìm hiểu “con người là tiến bộ lịch sử là điều chắc chắn” (Wallerstein 1987, tr.322) nó dường như có hai sự tiến hóa lớn. Các nhà lí luận và những người theo chủ nghĩa Marxist đã chia sẻ nhận định cơ bản của sự tiến bộ (Wallerstein 1987, tr.322). Tuy nhiên trên hệ thống phân tích muốn đổi mới ý tưởng tiến bộ từ các trạng thái thành một vệt dài các trạng thái. Và mở nó lên như là bước chuyển biến có thể có sự cải biến mạnh dạn trong hệ thống lịch sử (mà chúng tôi có những cuộc tranh luận đánh giá các tiêu chí) không phải cho rằng các xu hướng đều đi xuống hoặc đơn giản là không bằng phẳng và vô địch. Có thể cá sự nhận định này đã được đem ra tranh luận phân tích và ngay lập tức lịch sử hệ thống đã mở ra nhiều trường hợp về ngày tháng. Tất cả các hệ thống lịch sử đều có mở đầu và kết thúc mà trong thời gian đó đã xảy ra một quá trình liên tục (trong không gian và thời gian) đó là di tích lịch sử các quốc gia. Cuối cùng Wallerstein kết luận rằng “Chúng ta đang sống trong lâu đài của thời đại chuyển đổi trái ngược với nền kinh tế tư bản đã làm cho nền kinh tế thế giới tiếp tục thay đổi các máy móc thiết bị”. Có như vậy ta gọi là cuộc sống trong công cuộc xây dựng xã hội. Khoa học cảm thấy thoải mái với những bất chắc của sự chuyển đổi, những thứ đó đã góp phần vào việc thay đổi xã hội. Soi sáng những lựa chọn mà không có khiếu nại đến tệ hại của niềm tin không thể tránh khỏi trong sự thắng lợi lớn. Trang thiết bị với một phương pháp mới trên thế giới một loạt các trường học đã phát triển lên những con người mới mà từ đó giải quyết các vấn đề quan trọng trong lĩnh vực khoa học. Sự tài giỏi sáng tạo của các khái niệm về lao động, cũng như làm thế nào trên thế giới cung cấp và giải thích được lịch sử của các nền kinh tế tư bản trên thế giới qua bốn thế kỉ. Sự phát triển của các quốc gia. Wallerstein(1979b) đã phê bình hai sự phát triển của một hệ thống. Ông tranh luận rằng trên thế giới như vậy là quá phức tạp. Để phân loại hai sự phát trển này với cốt lõi và phạm vi rộng lớn của nó. Có rất nhiều quốc gia không phù hợp về điều kiện bên trong và điều kiện bên ngoài. Wallerstein (1979b, tr.69-70) tranh luận rằng hiện tại chủ nghĩa tư bản thế giới cần có một hệ thống quản lí khu vực do hai lí do. Thứ nhất, thế giới bị phân cực với một hệ thống nhỏ, tình trạng thiếu một khu vực rộng lớn vì vậy sẽ dẫn đến tình trạng tan vỡ có nghĩa là các cuộc khủng hoảng kinh tế chính trị được xác định sẽ tạo ra sự thay đổi giữa các ngành. Trước hết phải giảm thấp chi tiêu so với khu vực không nên phát triển theo đường tắt sẽ gây tồi tệ hơn. Thứ hai, là để phản ứng lại sự từ chối trong so sánh chi phí các nước cốt lõi. Những cá nhân đầu tư vốn xuất phải có khả năng chuyển vốn từ một mặt hàng độc quyền trong khu vực. Nếu tăng cường tìm hiểu thị trường để tồn tại những ảnh hưởng của sự thay đổi tuần hoàn của thế giới. Như Wallerstein (1979b) giải thích có phải là lĩnh vực có khả năng có lợi nhuận trong sản lượng năng suất bị sức ép của các ngành có thế lực, các lĩnh vực đang được thu hút đầu tư. Dẫn đến cuộc tư bản hóa và hệ thống kinh tế sẽ bị khủng hoảng vì nó sẽ là cuộc khủng hoảng của nền kinh tế đi đầu trong Wallerstein đã trình bày chính xác nhất về sự thay đổi của các tiểu bang. Có hai sự khác biệt: Đầu tiên, nếu trao đổi hàng hóa trong nước và ngoài nước giữa các nước tư bản chủ nghĩa, lượng sản phẩm lúc này sẽ nhiều lên, kết quả sau đó là “không ngang nhau về trao đổi hàng hóa” lúc này một công nhân sẽ làm việc nhiều hơn để có sản phẩm trong hệ thống này sự trao đổi sẽ không cân bằng (Wallerstein1979, tr71-72). Sự phát triển của các quốc gia trong hoàn cảnh bế tắc thì phải xuất khẩu các loại sản phẩm từ đó sẽ tạo việc làm và lợi nhuận sẽ tăng cao. Hơn nữa cả hai hướng kinh doanh và thương mại đều liên quan đến thời đại với quy mô rộng lớn. Nó thường là một trong những lợi ích của sự phát triển kinh tế bên ngoài để giảm bớt thương mại hóa. Nếu ta biết cách cân bằng các điều kiện đó và biết cách tổng hợp những lợi ích nhỏ lẻ thì nó sẽ cho ta một tỉ lệ phần trăm ngày càng lớn của thị trường cho các nhà sản xuất. Điều này dẫn tới sự phân biệt các nền kinh tế của các quốc gia, nghĩa là nhà nước có một quyết định và ngay lập tức quan tâm kiểm soát thị trường trong nước. Kinh tế chính trị hầu hết nhìn thấy được đến tác động của thị trường đến các tiểu bang chủ yếu là tình trạng thay đổi trong nền kinh tế tư bản, đó là một sự đột phá và là sự tăng năng lực đã của một nền kinh tế nhà nước đến khi mà nó có thể bồi thường cho các thành viên nòng cốt. ĐẶC ĐIỂM CỦA CÁC NƯỚC TRUNG GIAN. 1. Từ ngoại vi đến trung gian thế giới: Quá trình di chuyển của một quốc gia từ ngoại vi đến tình trạng thu hút sự chú ý nhất định trong sự phát triển văn học, mặc dù nó thường được đối sử như là một câu hỏi của việc chu chuyển từ chu vi đến lõi. Tại sao một số nước ngoại vi có khả năng để đạt được tình trạng nửa thuộc địa trong khi những nước khác thì không có khả năng làm được như vậy. Theo như Wallerstein, thành công trong chuyển động từ chu vi đến trung gian phụ thuộc vào các quốc gia có thể áp dụng một trong những chiến lược sau đây của sự phát triển: Nắm bắt cơ hội, sự thúc đẩy của lời mời (thu hút vốn đầu tư nước ngoài), hay sự tự lực. Bằng việc nắm bắt cơ hội Wallerstein chuyển tới hoạt động điều đó. Tạo những khoảnh khắc của sự làm giảm bớt thị trường thế giới, nơi mà thông thương mức giá mức độ chính xuất khẩu từ các quốc gia ngoại vi đưa ra thấp hơn so với mức giá của nhà công nghiệp có các khoa học kĩ thuật tiên tiến, xuất khẩu từ các nước tiên tiến, ngoại vi của các chính phủ tiểu bang đang đối mặt với sự cân bằng về vấn đề viện trợ, một quốc gia tỷ lệ thất nghiệp tăng là một quốc gia có thu nhập thấp. Một trong những giải pháp là “thay thế nhập khẩu” mà hướng tới là làm giảm nhẹ những khó khăn này. Đó là một vấn đề của việc “nắm bắt cơ hội”, bởi vì nó bao gồm hoạt động trạng thái hiếu chiến làm yếu đi vị trí chính trị những nước cố lõi và làm yếu đi vị trí địa lý, kinh tế của những đối thủ nội địa khác. Tuy nhiên, chỉ một cách tương đối mạnh mẽ các quốc gia ngoại vi như các tiểu bang của Mỹ La Tinh với một số cơ sở công nghiệp nhỏ đã được thành lập sẽ có khả năng mở rộng các cơ sở tại thời điểm thuận lợi. Những nước ngoại vi tương đối yếu thì không thể làm như vậy. Ngoài ra, chiến lược của việc mắm bắt cơ hội có một số vấn đề trong xây dựng. Thay vì nhập khẩu hàng công nghiệp nước ngoài, tiềm năng của các quốc gia nửa thuộc địa, các quốc gia nước ngoài đang nhập khẩu máy móc và công nghệ. Như vậy, thực chất thay thế “sự phụ thuộc kỹ thuật học” cho sản xuất sự phụ thuộc. Thị trường nội bộ không thể lớn lên, phát triển lên đủ nhanh chóng để hấp thụ các sản phẩm trong nước do thực tế là những địa chủ lớn kiên quyết phản đối đối với quá trình người vô sản trong khu vực nông nghiệp. Chiến lược thứ hai lá sự phát triển bởi lời mời (thu hút vốn đầu tư nước ngoài). Wallerstein(1979b, tr.80) quan sát: Đầu tư trực tiếp ngang qua biên giới lớn lên một phần do sự ra đời của công nghiệp non trẻ chủ nghĩa người chủ trương bảo hộ và một phần vì hạn chế chính trị tới sự tăng trưởng của các doanh nghiệp trong nước cốt lõi. Các tập đoàn đa quốc một cách nhanh chóng nhận ra rằng vận hành trong sự hợp tác với trạng thái những chế độ quan liêu không sắp đặt những vấn đề thực sự. Những chính phủ quốc dân này cho người nghèo phần nhất vừa dưới dạng cái mà họ phải đưa ra vừa trong khả năng ảnh hưởng đến tình hình tài chính của các nhà đầu tư bên ngoài của họ. Tiềm năng của các nước cho nhà đầu tư đa quốc gia có nhưng lợi thế phân biệt trong việc có nó với sự có mặt của đầu tư nước ngoài trong Bờ Biển Ngà. Ví dụ: “Trong nhưng miền quê truyền thống, được thay đổi vào trong những người trồng cây được trở nên giàu có hơn như có những công nhân lao động nhập cư từ trên VOLTA người mà đã ra khỏi một hoàn cảnh nghèo truyền thống, ứ đọng, tỷ lệ thất nghiệp vẫn còn hạn chế trong so sánh với những gì nó đã có trong các trung tâm đô thị lớn của các quốc gia châu phi già cũ”. Wallerstain ghi chú rằng chiến lược của sự thúc đẩy bởi lời mời thì khác với chiến lược của việc mắn bắt cơ hội. Được thực hiện trong sự hợp tác thân thiện hơn với những nhà tư bản ngoài, sự thúc đẩy bởi lời mời hơn một hiện tượng nhưng khoảnh khắc của sự mở rộng so với nhưng khoảnh khắc của sự làm giảm bớt trong kinh tế thế giới tư bản chủ nghĩa. Vì vậy, Wallerstein (1979b, tr.81) tranh luận rằng “thực vậy phát triển cộng tác như vậy tự mình sẵn sàng hy sinh cốt lõi của đất nước khi tự mình trải qua bất kì khó khăn kinh tế nào. Thứ hai, đó là sẵn có cho nhưng nước với ít sự phát triển công nghiệp trong nước, như sau đó nó tồn tại ở một mức độ thấp hơn thay thế nhập khẩu các ngành công nghiệp nặng được biết đến ở Brazil hay Nam Phi”. Từ vị trí trung gian lên vị trí trung tâm: Làm thế nào mà từ một nước lạc hậu như Anh, Mỹ, Đức lại có thể trở thành những cường quốc? Theo như Wallerstein mấu chốt của vấn đề này là đất nước phải có một thị trường đủ lớn, để tiếp nhận những công nghệ tiên tiến vào sản xuất tạo ra những sản phẩm có giá thành thấp hơn những sản phẫm cùng loại đương thời. Ban đầu cần mở rộng thị trường cho những sản phẩm quốc nội theo các con đường sau: + Mở rộng ranh giới chính trị bằng việc thống nhất với các nước láng giềng mà thực chất là xâm lược từ đó mở rộng được thị trường tiêu thụ. + Tăng giá hàng nhập khẩu bằng thuế quan, hàng rào nhập khẩu, hạn ngạch, dẫn tới thu hút một sự chia rẽ rộng hơn của thị trường tiên thụ. + Hạ giá thành sản phẩm bằng việc giảm chi phí cho sản phẩm quốc nội, gián tiếp dẫn đến tăng giá hàng nhập khẩu, nó có liên quan tới các chế tài bao cấp. Giá của hàng hoá có thể thấp hơn bằng cách giảm lương công nhân, nhưng chính sách này làm tăng trao đổi ngoại thương, sẽ không mạo hiểm như ở trong nước. + Tăng mức tiêu dùng trong nước, bởi tiêu dùng mạnh hơn bằng việc tăng lương. Tuy vậy, nó sẽ tăng tiêu dùng nội địa ít mạo hiểm hơn buôn bán ngoại thương. + Tuỳ thuộc vào các bang hoặc các cơ quan xã hội, nắm bắt thị hiếu của thị trường tiêu thụ nội địa thông qua ý thức hộ và tuyên truyền. Rõ ràng là có nhiều cách để đạt được một sự kết hợp chỉnh với các chính sách trên. Chẳng hạn, chiến lược mà nước Anh đã dùng trong thế kỉ XVI là chiến lược “tuyến tiền lương chung”, liên quan tới một sự kết hợp của ngành: Công nghiệp dệt nông thôn, với một quá trình của cải tiến nông nghiệp của đất trồng trọt trong các đơn vị kích cỡ trung gian. Do đó, đồng thời chia các tầng lớp cố đất canh tác cố định - hay tiểu nông và tầng lớp không đất - hay những người du mục, người di cư sẽ là nguồn lao động cho công nghiệp dệt, trừ việc một quyết định thận trọng thúc đẩy hình thành thị trường tiêu thụ mặt hàng giá rẻ (công nghiệp dệt mới). Được bán cho tầng lớp thợ thủ công trung lưu, tuy không giàu có như dân thành thị nhưng khấm khá hơn tầng lớp bần nông. Điều này sẽ làm mở rộng cách cửa kinh tế thế giới (Wallerstein 1979b, tr.85-86). Một sự kết hợp hoàn hoả khác là mức lương công nhân cao đảm nhận bởi các cơ quan có trách nhiệm ở Mỹ, Canada, Úc, New-zeland. Trong mô hình này, mức tiền lương cao được thực hiện trước quá trình công nghiệp hoá và khoảng cách tự nhiên từ các trung tâm thế giới. Việc bảo vệ tự nhiên giá cước vận chuyển cao của việc nhập khẩu. Việc phân phối sản phẩm của Liên Xô trước đây là một ví dụ của vấn đề này. Trở lại thế kỉ XX, Nga là một trong năm nước công nghiệp hàng đầu thế giới. Liên Xô trả lương công nhân công nghiệp ở mức trung gian và lương công nhân nông thôn ở mức thấp nên giảm chi phí cho việc dư thừa công nhân thành thị. Điều cuối cùng là Liên Xô là một nước rất rộng lớn, đã có khả năng duy trì một kỉ nguyên của chủ quyền tuyệt đối như nó đã xảy ra trong lịch sử chúng ta. Tuy nhiên, nếu Liên Bang Xô Viết với một nền công nghiệp vững mạnh. Cơ sở nó kiểm soát bền vững thông qua thương mại và tiền lương trong nước, kích cỡ khổng lồ chỉ vừa đủ làm nó trở nên trung tâm kinh tế thế giới. Wallerstein cân nhắc về điều hi vọng đó cho các nước như Brazil và Chilê để vận hành các quy luật trong kinh tế thế giới. 3. Chú ý trong chiến lược xã hội hoá đất nước: Trong ví dụ của Liên Bang Xô Viết, điều thú vị là lưu ý rằng trước 1979 đã thực sự đề xuất một luận điểm kích thích là “Thành lập một hệ thống của tình trạng quyền sở hữu cùng kinh tế tư bản thế giới, không có nghĩa là củng cố nền kinh tế xã hội chủ nghĩa. Từ hệ thống tư bản chủ nghĩa là đề xuất của sở hữu mà bán kiếm lời, là việc một người sở hữu là một nhóm (cá thể/cá nhân) như các công ty huy động vốn mà sở hữu chung tất cả có nghĩa của sự sản xuất chỉ đơn thuần là một công ty tư bản chứng khoán hoặc tình trạng cao nhất, hơn một cá nhân làm những điều không cần thiết. Tình trạng miễn là nó vẫn còn là một người tham gia trong thị trường của kinh tế tư bản thế giới. Trong trích dẫn, Wallerstin phản đối tình trạng quyền sở hữu không phải là chủ nghĩa xã hội, nó chỉ đơn thuần là sự đa dạng của chủ nghĩa trọng thương cổ điển của các nước đang cố đạt được thay đổi đi lên trong thế giới Tư Bản Chủ Nghĩa. Wallerstein (1979b, tr.910) phản đối bởi tình trạng đồng nhất quyền sở hữu với Chủ Nghĩa Xã Hội, các nhà nghiên cứu đã góp phần cho một ngăn cách hệ tư tưởng mà làm mờ nhạt một sự thật là: tình trạng quyền sở hữu quốc gia có thực tế là thấp hơn chuẩn mực rằng hơn các nước khác mà có các công ty tư chủ chốt và thêm vào đó sự bất bình đẳng xã hội mà các nước Xã Hội Chủ Nghĩa vẫn còn là một vấn đề lớn. => Vậy chủ nghĩa xã hội là gì? Theo như Wallerstein thì: Một chính phủ Xã Hội Chủ Nghĩa khi đến sẽ không giống bất kì điều gì như Liên Xô, Trung Quốc, Chilê hoặc Tanzania ngày hôm nay. Sản xuất cho tiêu dùng mà không cho lợi nhuận và các quyết định lí trí dựa trên giá trị có lợi của biến đổi tiêu dùng là một một phương thức khác của sản xuất, một điều mà có thể chỉ được thành lập cùng sự phân chia đơn lẻ của lao động mà đó là kinh tế thế giới mà một trong số đó yêu cầu một chính phủ đơn lập. Từ viễn cảch hệ thống thế giới, Wallerstein từ đó đóng góp vào việc trình bày một khái niệm mới của tình trạng nửa thuộc địa và bởi nhận ra tình trạng chủ nghĩa Xã Hội đương thời hiện này như chỉ là các nước lạc hậu. “Cố gắng” trở thành giàu mạnh trong kinh tế Tư Bản Chủ Nghĩa. Rõ ràng là học thuyết mới này gọi là một lịch sử kinh tế tư bản thế giới của bốn thế kỉ qua. LỊCH SỬ NỀN KINH TẾ TƯ BẢN THẾ GIỚI. Wallertein có một vài bàn luận về nền kinh tế tư bản thế giới trong một vài tác phẩm của ông, những tác phẩm gần đây nhất liên quan đến vấn đề này là những quan điểm mới mẻ về một nền kinh tế tư bản chủ nghĩa. Trong phát triển Lodestar hay Illusion, Wallertein phân chia sự phát triển của chủ nghĩa tư bản làm hai giai đoạn: từ thế kỷ XVI đến những năm 1945 và từ những năm 1945 đến nay. Trong những nghiên cứu giống nhau, ông đã đưa ra những giải pháp chống lại những cơn khủng hoảng kinh tế trong thời đại có sự biển đổi của nền kinh tế tư bản. 1. Trước năm 1945: Theo Wallertein nền kinh tế tư bản bắt đầu vào thế kỷ thứ XVI. Nền kinh tế tư bản này chiếm lĩnh một phần trong sản xuất. Wallertein gọi đây là dây truyền sản xuất. Giá trị thặng dư đã được bòn rút từ dây truyền sản xuất này. Có sự mất cân đối giữa một số vùng, những vùng ngoại biên là những vùng mà giá trị thặng dư không được phân bổ tới. Lời giải thích nào cho sự khác biệt về kinh tế ở những vùng khác nhau? Wallertein giải thích những nước chủ có thể bòn rút được phần giá trị thặng dư từ các quốc gia thuộc địa vì họ độc quyền về dây truyền sản xuất đã trở thành những lợi thế của họ, những lợi thế về đột phá công nghệ hay tổ chức. Vào những năm 1600 các vùng biên mới nổi ở trung tâm Đông Âu so với các vùng biên ở Tây Bắc Âu có các điểm sau: - Tiêu dùng trên đầu người được ưa chuộng. - Quá trình sản xuất trong nước chủ yếu dựa vào lao động bị bắt buộc. - Cấu trúc nhà nước ít tập trung bên trong và yếu hơn bên ngoài. Wallertein cho rằng sự so sánh này đặc biệt đúng vào năm 1600 nhưng không đúng vào 1450, những sự khác biệt này là kết quả của nền kinh tế TBCN. Tuy nhiên ông đi xa hơn cho rằng một vùng địa lý nào chỉ có một vai trò gì đó trong nền kinh tế thế giới là không đúng dù các nước trung tâm có lợi thế độc quyền gì đi nữa thì nó cũng dễ bị mất đi. Lợi thế có thể bị ảnh hưởng từ nội bộ trong nước hoặc giữa các nước. Một số nước qua thời gian cũng có thể bắt trước lợi thế về công nghệ tổ chức

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docNhững nghiên cứu của trường phái Hệ thống thế giới.doc